หลังซ้อมรบใหญ่ ปักกิ่งก็ขวาง มะกันคุยเรื่องค้าชายกับไต้หวัน

ขนาดเรื่องขายอาวุธยุทโธปกรณ์ก็ยังทำกันอย่างเป็นเรื่องเป็นราวมาแล้ว ไฉนจะค้าขายกันมากขึ้นไม่ได้

แต่จากนี้ไปจะไม่เหมือนเดิม เพียงแค่มีข่าวเท่านั้น กระทรวงการต่างประเทศของจีนก็ออกมาแสดงจุดยืนคัดค้านความเคลื่อนไหวนี้

โดยปักกิ่งอ้างว่าขัดต่อหลักการ “จีนเดียว” อีกเช่นกัน

แปลว่าถ้าอเมริกาจะทำข้อตกลงการค้ากับไต้หวันก็ต้องทำกับปักกิ่งเท่านั้น

หวัง เหวินปิน โฆษกกระทรวงการต่างประเทศจีนแถลงเรียกร้องสหรัฐฯยุติความเคลื่อนไหวใดๆ ที่เป็นการสร้างปฏิสัมพันธ์อย่างเป็นทางการกับไต้หวัน

นั่นรวมถึงให้หยุดการเจรจาข้อตกลงใด ๆ ที่สื่อถึงการยอมรับการเป็นประเทศอธิปไตยของไต้หวัน

โดยย้ำอีกว่าไต้หวันเป็นดินแดนของจีนที่แบ่งแยกมิได้ และการเข้าร่วมทำข้อตกลงความร่วมมือระหว่างไต้หวันและประเทศอื่น ต้องเป็นไปตามหลักการจีนเดียว

"เราขอเรียกร้องให้ฝ่ายสหรัฐฯยึดมั่นในหลักการจีนเดียว และบทบัญญัติในแถลงการณ์ร่วมจีน-สหรัฐฯ 3 ฉบับ โดยปฏิบัติตามข้อกำหนดอย่างเป็นรูปธรรม หยุดการมีปฏิสัมพันธ์อย่างเป็นทางการกับไต้หวัน หยุดการเจรจาข้อตกลงที่แฝงนัยยะด้านอธิปไตย และ ความชอบธรรมของเจ้าหน้าที่ไต้หวัน และ หลีกเลี่ยงการส่งสัญญาณผิดๆให้กลับกลุ่มแบ่งแยกดินแดนในไต้หวัน...”

และสำทับว่าจีนพร้อมจะใช้มาตรการที่เด็ดขาดปกป้องอธิปไตยของชาติและบูรณภาพเหนือดินแดน 

“เราขอเรียกร้องให้สหรัฐฯ อย่าเข้าใจสถานการณ์ผิด และ หลีกเลี่ยงการทำผิดซ้ำแล้วซ้ำเล่า"

เสียงร้อนแรงล่าสุดชุดนี้จากกระทรวงการต่างประเทศของจีน เกิดขึ้นหลังจากที่มีรายงานข่าวว่า สหรัฐฯ และไต้หวันตกลงที่จะเริ่มการเจรจาหารือประเด็นการค้า

โดย ผู้แทนการเจรจาการค้าของไต้หวัน แสดงความหวังว่า การหารือนี้จะเริ่มต้นได้ในเดือนหน้า และหวังด้วยว่า การเจรจานี้จะนำไปสู่ข้อตกลงการค้าเสรีที่ไต้หวันต้องการทำกับสหรัฐฯ ให้ได้ในอนาคตอันใกล้

หัวข้อที่เตรียมการเจรจากันคือสหรัฐฯ และไต้หวันมีตั้งแต่การอำนวยความสะดวกทางการค้า หลักปฏิบัติด้านการกำกับดูแลกิจการที่ดีไปจนถึงการกำจัดอุปสรรคทางการค้าที่มีการเลือกปฏิบัติออกไปให้หมด

ที่น่าสนใจเป็นพิเศษคือผู้แทนการเจรจาการค้าของไต้หวันแจ้งว่าหนึ่งในหัวข้อการประชุมก็คือ ประเด็น “พฤติกรรมข่มขู่ทางเศรษฐกิจจากจีนแผ่นดินใหญ่”

นั่นหมายถึงการที่จีนพยายามจะปิดกั้นการค้ากับประเทศต่าง ๆ ที่จีนมีปัญหาด้วย

ซึ่งก็เกิดขึ้นแล้วเช่น กรณีของประเทศลิทัวเนีย

หลังจากที่ประเทศนั้นเปิดทางให้ไต้หวันเปิดทำการสถานทูตทางพฤตินัยที่กรุงวิลนีอุส

นาง ฮุง ซิว-ชู (Hung Hsiu-chu)  อดีตหัวหน้าพรรคก๊กมินตั๋งของไต้หวันซึ่งสนับสนุนจีนแผ่นดินใหญ่บอกสื่อรัฐบาลจีนว่าเธอเชื่อว่าการรวมชาติจะได้รับการยอมรับจากชาวไต้หวันค่อนข้างแน่นอน

นักการเมืองหญิงบนเกาะไต้หวันแห่งนี้บอกว่าสาเหตุที่คนไต้หวันรุ่นใหม่มีความรู้สึกผูกพันกับจีนแผ่นกินใหญ่น้อยก็เพราะทางการไต้หวันมีแก้ไขเนื้อหาสาระตำราเรียน และปรับแก้หลักสูตรของโรงเรียนในระดับต่าง ๆ

จนมีผลให้ขาดความเชื่อมโยงทางประวัติศาสตร์ระหว่างแผ่นดินใหญ่และไต้หวัน

แต่เธอก็เชื่อว่าคนไต้หวันรุ่นใหม่ต่างก็แสวงหาอนาคตที่สดใส

ดังนั้นพวกเขาและเธอก็คงจะพยายามแสวงหาความรู้และ

ข้อมูลที่จะเข้าใจจีนแผ่นดินใหญ่ซึ่งกำลังเติบโตเจริญก้าวหน้าอย่างแข็งแกร่งมากขึ้นอย่างต่อเนื่อง

ประธานาธิบดีไช่อิงเหวินยังยืนหยัดต่อต้านจีนแผ่นดินใหญ่อยู่อย่างไม่ลดละ

วันก่อนเธอไปเยือนกองทัพเรือก็ถือโอกาสแสดงความเห็นตอกย้ำจุดยืนนั้นอีกครั้ง

เธอเปรียบเทียบไต้หวันเหมือนเรือที่บางครั้งต้องเผชิญกับคลื่นลมซึ่งบางครั้งก็ไม่อาจจะคาดเดาได้ล่วงหน้า

ที่สำคัญหากทุกคนที่อยู่บนเรือมีความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันเธอก็เชื่อว่าจะสามารถฟันฝ่าอุปสรรคไม่ว่าจะยากเย็นเพียงใดได้

อีกด้านหนึ่งมีการสนทนาที่น่าสนใจของเอกอัครราชทูตจีนประจำวอชิงตัน Qin Gang  (ฉินกาง) กับคำถามว่า “จีนได้เรียนรู้อะไรจากความข้ดแย้งระหว่างรัสเซียกับยูเครน”

Mary Louise Kell แห่งสถานีวิทยุ NPR ของอเมริกาคือคู่สนทนานั้น

ตอนหนึ่งของการแลกเปลี่ยนคือ

Mary Louise Kelly (NPR): มีการพูดคุยกันมากมายในวอชิงตันเกี่ยวกับบทเรียนที่จีนได้รับจากการรุกรานยูเครนของรัสเซีย คุณกำลังเรียนรู้อะไรจากสงครามในยูเครน คุณเห็นความคล้ายคลึงกันหรือไม่? คุณเห็นความแตกต่างหรือไม่?

เอกอัครราชทูต Qin Gang: ผมไม่รู้ว่าสหรัฐฯ ควรเรียนรู้บทเรียนใดจากวิกฤตยูเครน จีนไม่มีส่วนเกี่ยวพันกับวิกฤตครั้งนี้ นี่ไม่ใช่เรื่องระหว่างจีนและยูเครน จีนไม่ใช่นาโต้

จีนคือพลังแห่งสันติภาพ ในช่วงเริ่มต้นของวิกฤต จีนเรียกร้องให้มีสันติภาพ หยุดยิง แก้ปัญหาทางการเมืองผ่านการปรึกษาหารือทางการทูต และเราไม่ส่งอาวุธ กระสุนปืน สิ่งที่จีนส่งไปยังยูเครนคือถุงนอน ยารักษาโรค ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรม

หากมีบทเรียนใดที่สหรัฐฯ, นาโต้ หรือฝ่ายอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องจะหยิบยกขึ้นมาได้ นั่นอาจเป็นวิธีการพยายามรักษาความปลอดภัยให้จงได้ ประเทศไม่สามารถสร้างความปลอดภัยโดยใช้เงินประเทศอื่น และต้องคำนึงถึงข้อกังวลด้านความปลอดภัยที่ถูกต้องตามกฎหมายของทุกประเทศด้วย...”

น่าสนใจตรงที่ท่านทูตจีนพยายามจะรักษาจุดยืนที่ไม่ต้องการให้ฝ่ายใดฝ่ายใดลากเข้าไปพัวพันในสงครามยูเครน...แม้ว่าจะสนับสนุนรัสเซียในหลักการก็ตาม

อย่างนี้ต้องอ่านระหว่างบรรทัดจึงจะเข้าใจความหมายที่แท้จริง