ผู้ตรวจการฯ เสนอทางแก้ปัญหามะพร้าว ลงตรวจโดยไม่ต้องแจ้งล่วงหน้า-เพิ่มวงรอบถี่ขึ้น

"ผู้ตรวจการแผ่นดิน" แนะเร่งปราบขบวนการน้ำมะพร้าวปลอม หลังจับล้งสมุทรสงคราม 2 แห่ง ให้ลงพื้นที่แบบเงียบๆไม่แจ้งล่วงหน้า - เพิ่มวงรอบพร้อม เร่งปิดช่องโหว่กฎหมาย คลอดเกณฑ์น้ำมะพร้าวแท้ เพิ่มโทษ-ให้อำนาจสั่งระงับการผลิต หวั่นกระทบสุขภาพประชาชน

9 เมษายน 2569 - นายทรงศัก สายเชื้อ ประธานผู้ตรวจการแผ่นดิน ให้สัมภาษณ์หลังลงพื้นที่ติดตามการแก้ไขปัญหาราคามะพร้าวตกต่ำ และน้ำมะพร้าวปลอม รวมถึงวานนี้ (8 เม.ย.) ได้มีการจับล้งทำน้ำมะพร้าวปลอมในพื้นที่สมุทรสงครามทั้ง 2 แห่ง ว่า จากการลงพื้นที่ในวันที่ 3 เม.ย.ที่ผ่านมา ได้ร่วมพูดคุยกับทุกฝ่ายและมีข้อเสนอเร่งด่วน เบื้องต้นคือการตรวจสอบต้องเพิ่มวงรอบ และต้องเป็นหน่วยสหวิชาชีพ หลักๆเช่น สำนักงานคณะกรรมการองค์การอาหารและยา (อย.) กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ สาธารณสุขจังหวัด และอาจจะมีสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด หรือกรมโรงงาน และผู้แทนจากทางจังหวัด รวมถึงหน่วยงานที่เกี่ยวข้องร่วมลงพื้นที่ตรวจสอบ และเพิ่มวงรอบในการตรวจสอบให้มากขึ้น

นอกจากนี้ให้มีการรวบรวมข้อมูลว่ามีข้อจำกัดทางกฎหมายด้านใดบ้างที่พบเจอระหว่างการลงพื้นที่ อย่างกรณีมีการทำน้ำมะพร้าวปลอม ข้อจำกัดทางกฎหมายเดิมคืออะไร โดยเท่าที่ทราบอาจจะยังไม่สามารถสั่งผู้ประกอบการให้ระงับการดำเนินการ แต่มีโทษปรับซึ่งอยู่ระหว่างการขอข้อมูล และกำลังเร่งช่วยเสนอแนะให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งหารือปรับปรุงระเบียบซึ่งสามารถทำได้ง่าย มีบทลงโทษให้มากขึ้น รวมถึงสามารถระงับการผลิตไปก่อนจนกว่าจะมีการดำเนินการแก้ไขให้ถูกต้องเป็นไปตามระเบียบ

ทั้งนี้ผู้ตรวจการแผ่นดินจะเชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อช่วยสนับสนุนและกระตุ้นให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้เร่งดำเนินการในเรื่องนี้ เนื่องจากเรื่องดังกล่าวมีผลต่อสุขภาพของประชาชน รวมถึงผลกระทบต่อความเชื่อมั่นอื่นๆด้วย

ส่วนกรณีผู้ร้องเรียนเรื่องน้ำมะพร้าวปลอมในพื้นที่จ.สมุทรสงคราม สะท้อนถึงความไม่ไว้วางใจเจ้าหน้าที่รัฐในการลงพื้นที่ตรวจสอบ นายทรงศัก กล่าวว่า ในการลงพื้นที่ตรวจสอบแบบทีมสหวิชาชีพ ต้องดำเนินการใน 2 ลักษณะ ซึ่งผู้ตรวจการแผ่นดินได้แนะนำในการดำเนินการเรื่องนอมินี คือการลงพื้นที่ไปแบบเงียบๆไม่บอกล่วงหน้า โดยขณะนี้มีบางหน่วยงานและบางจังหวัดได้เริ่มดำเนินการแล้ว ซึ่งลงพื้นที่แบบไม่บอกล่วงหน้า ทำให้ได้เจอบางกรณีที่นำไปสู่การจับกุมได้

สำหรับกรณีการลงพื้นที่แบบบอกล่วงหน้า มองว่าเป็นการป้องปราม ต้องดำเนินการทั้งสองอย่างควบคู่กันไปเพื่อให้ได้ทั้งข้อมูลข้อเท็จจริง โดยที่ไม่ได้ทราบล่วงหน้ามาก่อน ขณะเดียวกันการตรวจอย่างเป็นทางการก็ต้องทำไปตามระบบราชการถือเป็นการป้องปราม ว่ามีการจับตามอง ตรวจสอบ มีการลงมาทุกระยะอย่างเข้มงวด และมีความถี่ค่อนข้างสูง

เมื่อถามว่าเกณฑ์การตรวจสอบน้ำมะพร้าวว่าแท้หรือไม่ จะต้องเร่งให้อย. และกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ออกหลักเกณฑ์หรือไม่ นายทรงศัก กล่าวว่า เรื่องนี้เป็นประเด็นสำคัญ ซึ่งปัจจุบันมีเกณฑ์ในแลปกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ทและอย.เบื้องต้น แต่ยังไม่ตรอบคลุมว่าค่าน้ำมะพร้าวแท้ควรจะมีองค์ประกอบอะไรบ้าง ส่วนน้ำมะพร้าวที่ไม่แท้ควรจะมีหลักเกณฑ์ออกมาให้ชัดเจน และผู้ตรวจการแผ่นดินได้เร่งรัดให้พัฒนาหลักเกณฑ์ออกมา ว่าการปลอมปนจะมีลักษณะอย่างไรบ้าง และน้ำมะพร้าวควรมีองค์ประกอบอย่างไร และประกาศเป็นหลักเกณฑ์ออกมา เพื่อให้เจ้าหน้าที่ได้ใช้เป็นหลักเกณฑ์ในการลงพื้นที่ตรวจสอบเพื่อให้เกิดความชัดเจนขึ้น หากมีการประชุมร่วมกันก็จะเร่งรัดอีกครั้ง