ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ลงนามคำสั่งฝ่ายบริหารยกเลิกสถานะพิเศษของฮ่องกงทำให้ไม่ได้รับสิทธิพิเศษทางการค้าอีกต่อไป รวมถึงลงนามกฎหมายแซงก์ชันธนาคาร เพื่อลงโทษที่จีนกดขี่เสรีภาพชาวฮ่องกง ด้านจีนขู่เอาคืนการใส่ความอย่างชั่วร้ายของสหรัฐ

    ประธานาธิบดีทรัมป์แถลงข่าวที่โรสการ์เดนของทำเนียบขาวเมื่อวันอังคารที่ 14 กรกฎาคม 2563 ประกาศว่า เขาได้ออกคำสั่งฝ่ายบริหารว่าด้วยฮ่องกงเพื่อยุติการให้สิทธิพิเศษทางการค้าแก่เขตปกครองพิเศษของจีนแห่งนี้ เพื่อตอบโต้ที่จีนออกกฎหมายความมั่นคงแห่งชาติฉบับใหม่ใช้กับฮ่องกงซึ่งลิดรอนสิทธิเสรีภาพของชาวฮ่องกง

    "จากนี้ไปฮ่องกงจะได้รับการปฏิบัติในแบบเดียวกับจีนแผ่นดินใหญ่ ไม่มีสิทธิพิเศษ, ไม่มีการปฏิบัติทางเศรษฐกิจแบบพิเศษ และไม่มีการส่งออกเทคโนโลยีที่มีความอ่อนไหว" เอเอฟพีอ้างคำกล่าวของทรัมป์ "เสรีภาพของพวกเขาโดนพรากไป สิทธิของพวกเขาโดนพรากไป"

    นอกจากนี้ ทรัมป์บอกว่า เขาได้ลงนามบังคับใช้กฎหมายปกครองตนเองฮ่องกง เพื่อคว่ำบาตรเจ้าหน้าที่จีนและตำรวจฮ่องกงที่สหรัฐมองว่ารับผิดชอบต่อการลิดรอนอำนาจปกครองตนเองของฮ่องกง และลงโทษธนาคารใดก็ตามที่ทำธุรกรรมกับเจ้าหน้าที่เหล่านี้

    สมาชิกสภาคองเกรสผ่านกฎหมายฉบับนี้ด้วยหวังว่าจะบีบให้ธนาคารทั้งหลายเลือกระหว่างการคล้อยตามจีนกรณีฮ่องกง หรือการทำธุรกรรมด้วยเงินสกุลดอลลาร์สหรัฐและปฏิบัติงานในสหรัฐได้ต่อไป

    "กฎหมายฉบับนี้ให้เครื่องมือใหม่ที่ทรงพลังแก่รัฐบาลในการจัดการกับปัจเจกบุคคลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการทำลายเสรีภาพของฮ่องกง" ทรัมป์กล่าว

    ด้านรัฐบาลจีนให้คำมั่นว่าจะตอบโต้การดำเนินการของรัฐบาลสหรัฐ โดยกระทรวงการต่างประเทศของจีนกล่าวว่า กฎหมายปกครองตนเองฮ่องกงเป็นการใส่ความอย่างชั่วร้ายต่อการออกกฎหมายของจีนในฮ่องกง

    "จีนจะตอบโต้ตามความจำเป็นเพื่อปกป้องผลประโยชน์ที่ชอบด้วยกฎหมายของจีน และจะคว่ำบาตรบุคคลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องของสหรัฐ" กระทรวงการต่างประเทศของจีนแถลงเมื่อวันพุธ แต่ไม่ได้กล่าวถึงคำสั่งฝ่ายบริหารของประธานาธิบดีทรัมป์ "กิจการฮ่องกงเป็นกิจการภายในของจีนล้วนๆ ประเทศใดก็ไม่มีสิทธิมาแทรกแซง"

    ความสัมพันธ์ระหว่างสหรัฐกับจีนตึงเครียดเป็นทุนเดิมอยู่แล้วจากกรณีการแพร่ระบาดของโควิด-19 ที่เริ่มต้นจากจีน, กรณีทะเลจีนใต้ที่จีนเสริมสร้างอำนาจทางทหารมากขึ้น, กรณีการปฏิบัติต่อชาวมุสลิมอุยกูร์ และการเกินดุลการค้าต่อสหรัฐมหาศาล

    นักวิจารณ์กล่าวกันว่า ทรัมป์กำลังโดนวิจารณ์เรื่องการรับมือการระบาดของโควิด-19 ที่มีผู้ติดเชื้อเพิ่มขึ้นอีก ซึ่งก่อคำถามว่าเขาจะสามารถชนะเลือกตั้งอีกสมัยได้หรือไม่ในวันที่ 3 พฤศจิกายน ทำให้เขาหันมาโจมตีจีนอย่างดุดันมากขึ้นเพื่อเบี่ยงเบนความสนใจ

    แต่นักวิเคราะห์หลายคนเผยว่า การยุติสถานะพิเศษของฮ่องกงจะเป็นความพ่ายแพ้ของสหรัฐเอง เมื่อปีที่แล้วสหรัฐเกินดุลการค้าฮ่องกง 26,100 ล้านดอลลาร์ และข้อมูลของกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐเผยว่า มีพลเมืองอเมริกันอาศัยอยู่ในฮ่องกง 85,000 คนเมื่อปี 2561 และมีบริษัทอเมริกันมากกว่า 1,300 แห่งดำเนินการที่นั่น รวมถึงบริษัทการเงินรายใหญ่เกือบทุกแห่งของสหรัฐ.