งัดม.157ขู่ผวจ. หากไม่ประกาศ เป็นเขตภัยพิบัติ

สส.ปชน.จี้นายกฯ ระบุให้ชัด ผู้ว่าฯ  9 จังหวัดภาคเหนือต้องประกาศเขตภัยพิบัติ ไม่เช่นนั้นเจอ ม.157 แน่ พร้อมเรียกร้องให้แสดงจุดยืนต่อร่าง พ.ร.บ.อากาศสะอาด ด้าน “ปลัดมหาดไทย” ประชุมร่วมฝ่ายปกครอง คาดโทษหากมีจุดความร้อนเพิ่มขึ้น ด้านคณะแพทย์ มช.เผยตัวเลขผู้ป่วยจากฝุ่นจิ๋วเริ่มพุ่ง 

ที่รัฐสภา วันที่ 2 เมษายน นายภัทรพงษ์ ลีลาภัทร์ สส.เชียงใหม่ พรรคประชาชน (ปชน.) แถลงว่า  หลังจากเมื่อวันที่ 1 เม.ย. ได้มีการยื่นญัตติด่วนเรื่องวิกฤตฝุ่น PM 2.5 ในพื้นที่ภาคเหนือที่รุนแรง  และกระทบไปยังพื้นที่ต่างๆ ทั่วประเทศตลอดทั้งปี  เพื่อขอเรียกร้องให้นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและ รมว.มหาดไทย แสดงจุดยืนที่ชัดเจนต่อร่างพระราชบัญญัติ (พ.ร.บ.) อากาศสะอาด  เพราะรับทราบว่ารัฐบาลได้ตกลงกันแล้วว่าจะไม่นำร่าง พ.ร.บ.ฉบับนี้มาพิจารณาอีกแล้ว เพราะหลังจากที่อภิปรายไปเมื่อวันที่ 1 เม.ย. ตนได้ขอให้นายสุชาติ ชมกลิ่น รมว.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ซึ่งเป็นตัวแทนของคณะรัฐมนตรี (ครม.) มาตอบ แต่นายสุชาติก็ไม่มาตอบ หนำซ้ำนายสุชาติยังเลือกที่จะไปให้สัมภาษณ์เรื่องการประกาศเขตภัยพิบัติว่า ถ้าหากประกาศเป็นเขตภัยพิบัติไปแล้วจะกระทบกับการท่องเที่ยว

นายภัทรพงษ์กล่าวว่า ความคืบหน้าเรื่องร่าง พ.ร.บ.อากาศสะอาด ต้องการฟังจากนายอนุทินหรือตัวแทน ครม. ไม่ต้องการได้ยินนายศุภชัย ใจสมุทร สส.บัญชีรายชื่อ พรรคภูมิใจไทย (ภท.) ออกมาพูดแล้วใช้เทคนิคทางการเมือง แล้วมาอ้างภายหลังได้ว่าพูดในนาม สส. ไม่ได้พูดในนาม ครม. ไม่มีผลผูกพันใดๆ เลย ซ้ำสิ่งที่นายศุภชัยพูดออกมาทั้งหมดเป็นการพูดที่ทำให้ตนผิดหวัง เพราะนายศุภชัยเป็นที่ปรึกษาคณะกรรมาธิการ (กมธ.) ร่าง พ.ร.บ.อากาศสะอาด อยู่กับตนในช่วงปีที่แล้ว และยังเป็นอนุกรรมาธิการฯ ซึ่งร่างเนื้อหา 300 มาตราดังกล่าว แต่ไม่ได้พูดอะไร ดังนั้นไม่ต้องเตะถ่วง  คุณอนุทินต้องออกมาพูดให้ชัดเจนว่าจะเอาอย่างไรกับร่าง พ.ร.บ.อากาศสะอาด ซึ่งพรรค ปชน.ก็เตรียมที่จะยื่นร่าง พ.ร.บ.อากาศสะอาดเข้าสู่สภาใหม่ ในกรณีที่พรรค ภท.ไม่เห็นความสำคัญของลมหายใจประชาชน

เมื่อถามถึงกรณีนายกรัฐมนตรีเพิ่มอำนาจให้ผู้ว่าราชการจังหวัดภาคเหนือแก้ปัญหาไฟป่า นายภัทรพงษ์กล่าวว่า การสั่งผู้ว่าฯ ให้ดำเนินการอย่างเร่งด่วนเรื่องไฟป่า โดยที่เราไม่ได้มีงบประมาณให้เขา และการประกาศเขตภัยพิบัตินั้น หากนายกรัฐมนตรีระบุไปเลยว่า ขณะนี้ 9 จังหวัดภาคเหนือตอนบนเข้าเกณฑ์แล้ว ผู้ว่าฯ ต้องประกาศเขตภัยพิบัติ เชื่อว่าผู้ว่าฯ ไม่มีใครไม่ประกาศ คำถามคือทำไมถึงไม่ประกาศ การที่เราสั่งอย่างเดียว ขู่อย่างเดียวว่าต้องจัดการไฟป่า แต่ไม่ได้ทำจริงเลย ไม่ได้เกิดประโยชน์อะไรกับประชาชนในภาคเหนือ นายกรัฐมนตรีสามารถระบุให้ผู้ว่าฯ ประกาศได้เลยเพราะเข้าหลักเกณฑ์แล้ว 

“หากยังไม่ประกาศ ผมและภาคประชาชนในจังหวัดเชียงใหม่เตรียมยื่นฟ้องมาตรา 157 ต่อผู้ว่าฯ แล้ว เพราะมีการละเว้นการปฏิบัติหน้าที่อย่างชัดเจน เพราะหากประกาศเขตภัยพิบัติ จะสามารถใช้งบฉุกเฉิน 9 จังหวัด รวมกับทุกกระทรวงจำนวน 1,020 ล้านบาท จะสามารถจัดการปัญหานี้ได้ทั้งต้นตอและปลายทางคือสุขภาพของประชาชน” นายภัทรพงษ์กล่าว

ที่โรงเรียนบ้านโปง ต.โปงทุ่ง อ.ดอยเต่า จ.เชียงใหม่ นายอรรษิษฐ์ สัมพันธรัตน์ ปลัดกระทรวงมหาดไทย พร้อมด้วยนายรัฐพล นราดิศร ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่, นายสหรัฐ วงศ์สกุลวิวัฒน์ รองอธิบดีกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) รักษาการในตำแหน่งที่ปรึกษาด้านการปกครอง, ร.ต.อ.เขตรัฐ ชาญศิลป์ รักษาการในตำแหน่งที่ปรึกษาด้านความมั่นคง และนายกริชสยาม คงสตรี ผู้อำนวยการสำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 16 (เชียงใหม่) ลงพื้นที่ประชุมติดตามและบริหารสถานการณ์ไฟป่า หมอกควัน และฝุ่นละอองขนาดเล็ก ในพื้นที่ อ.ดอยเต่า จ.เชียงใหม่ ซึ่งเป็นพื้นที่พบจุดความร้อน (Hotspot) มากที่สุดเมื่อช่วงเวลา 02.00 น. ของวันที่ 1 เม.ย. ตามรายงานดาวเทียม Gistda

ปลัดกระทรวงมหาดไทยเน้นย้ำว่า สิ่งเดียวที่ต้องรักษาไว้ นั่นคือจุดความร้อนต้องไม่เพิ่มด้วยการใช้กลไกชุดรักษาความปลอดภัยหมู่บ้าน (ชรบ.) สอดส่องดูแลผู้ที่เข้าไปในพื้นที่ป่า ถ้าหากเข้าไปแล้วเกิดจุดความร้อนเพิ่มก็ต้องรับผิดชอบ ในเวลานี้ไม่ใช่จะเป็นหน้าที่ของคนใดคนหนึ่งหรือฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง ทุกคนทุกภาคส่วนต้องช่วยกันในพื้นที่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเจ้าหน้าที่รัฐ ภายใต้การนำของท่านนายอำเภอ ทุกคนมีหน้าที่คู่กับความรับผิดชอบ จะหนีความรับผิดชอบไม่ได้ ต้องช่วยกันสื่อสารทำความเข้าใจกับประชาชนให้ร่วมมือ ต้องทำทุกวิถีทางหยุดการเกิดจุดความร้อนให้ได้ ขณะเดียวกันจากรายงานพบว่ามีผู้ติดยาเสพติดลักลอบจุดไฟทำให้เกิดจุดความร้อนในพื้นที่ ก็ต้องใช้กลไกในพื้นที่นำตัวผู้กระทำผิดเข้ารับการบำบัดและดำเนินการตามกฎหมายอย่างเด็ดขาด หากผู้ติดยาเสพติดนั้นเป็นประชาชนในท้องที่อำเภออื่น ก็ต้องบูรณาการร่วมกับอำเภอนั้นๆ ในการแก้ไขปัญหา

ที่ห้องประชุมศูนย์ปฏิบัติการป้องกันและแก้ไขปัญหาไฟป่าหมอกควันและฝุ่นละอองภาค 3 ส่วนหน้า (ศปก.ปกป.ภาค 3 สน.) อ.แม่ริม จ.เชียงใหม่ ศูนย์ปฏิบัติการฯ ได้ประชุมติดตามสถานการณ์ไฟป่าหมอกควันและฝุ่นละอองในพื้นที่ 17 จ.ภาคเหนือ ประจำวันที่ 2 เม.ย. ช่วงเช้าที่ผ่านมาตรวจพบจุดความร้อนในพื้นที่ภาคเหนือ จำนวน 722 จุด สูงสุดที่จังหวัดเชียงใหม่ 163 จุด รองลงมาคือจังหวัดแม่ฮ่องสอน 162 จุด และตาก 79 จุด ส่วนใหญ่อยู่ในพื้นที่ป่าอนุรักษ์ จำนวน 465 จุด รองลงมาคือ ป่าสงวนฯ 224 จุด และเขต สปก. 16 จุด และมีค่าฝุ่นละอองขนาดเล็กเกินเกณฑ์มาตรฐาน จำนวน 17 จังหวัด สูงสุดที่ ต.เมืองนะ อ.เชียงดาว จ.เชียงใหม่ 345.30 มคก./ลบ.ม. รองลงมาคือ ต.เวียงใต้ อ.ปาย จ.แม่ฮ่องสอน 317.80 มคก./ลบ.ม. และ ต.เวียงพานคำ อ.แม่สาย จ.เชียงราย  216.90 มคก./ลบ.ม. (มีผลกระทบต่อสุขภาพ)

ขณะเดียวกัน กองทัพบกได้ส่ง  ฮ.MI-17 มาสนับสนุนการปฏิบัติภารกิจแก้ไขปัญหาไฟป่า หมอกควันและฝุ่นละอองภาคเหนือในพื้นที่ความรับผิดชอบของศูนย์ปฏิบัติการป้องกันและแก้ไขปัญหาไฟป่าหมอกควันและฝุ่นละอองภาค 3  พร้อมเจ้าหน้าที่ประจำอากาศยานและถุงบรรจุน้ำแบบพับได้ (Bambi bucket) เพื่อประจำการ ที่สนาม ฮ. พล.ร.7 อ.แม่ริม จ.เชียงใหม่ ตามแผนการใช้อากาศยาน โดยจะมีการวางแผนร่วมกันระหว่างกองทัพบกและส่วนสนับสนุนการปฏิบัติการบินควบคุมไฟป่า กองทัพอากาศ (ส่วนหน้า) ปภ. เพื่อหาแนวทางการปฏิบัติและแบ่งมอบเป้าหมาย ร่วมกับทีมนักบิน ให้การปฏิบัติงานเกิดประสิทธิภาพ ขณะที่ภาคพื้นดินกองอำนวยการรักษาความมั่นคงภายในแต่ละจังหวัด ไปประสานให้หน่วยทหารจัดรถฉีดละอองลดปัญหาผลกระทบจากฝุ่นอย่างต่อเนื่องด้วย

ด้านนายแพทย์วรัญญู จำนงประสาทพร นายแพทย์สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่ เปิดเผยว่า สถานการณ์ฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 ในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ยังคงอยู่ในระดับสีส้มและสีแดง ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชน  สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดได้เฝ้าระวังผู้ป่วยที่อาจได้รับผลกระทบด้านสุขภาพในระยะเฉียบพลัน  พบว่า (1) ผู้ป่วยโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่มีอาการกำเริบในปี 2569 มีจำนวนทั้งสิ้น 2,181 ราย ลดลงจากช่วงเวลาเดียวกันของค่ามัธยฐาน 3 ปีย้อนหลัง  ร้อยละ 21.3 (2) ผู้ป่วยหอบหืด จำนวน 2,374 ราย ลดลงร้อยละ 14.8 (3) ผู้ป่วยเลือดกำเดาไหล จำนวน 177 ราย ลดลงร้อยละ 39.8 สาเหตุที่จำนวนผู้ป่วยลดลงส่วนหนึ่งมาจากมาตรการป้องกันในกลุ่มเสี่ยง อาทิ การใช้อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล เช่น หน้ากาก การใช้ห้องปลอดฝุ่น มุ้งสู้ฝุ่น อีกทั้งในปีนี้ฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 ในจังหวัดเชียงใหม่ เกิดขึ้นช้ากว่าในปีที่ผ่านมา ซึ่งจากการศึกษาวิจัยของคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ พบว่าผลกระทบด้านสุขภาพจะเกิดขึ้นตามหลังสถานการณ์ที่แย่ลงประมาณ 1 สัปดาห์.