เมื่อเร็วๆนี้ ที่โรงแรมเบสท์เวสเทิร์น นาดา ดอนเมือง สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับกระทรวงยุติธรรม (ยธ.) สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.) สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มูลนิธิพัฒนาที่อยู่อาศัย และภาคีเครือข่าย จัดเวทีบูรณาการแก้ปัญหาคนไทยไร้สิทธิ เพื่อขับเคลื่อนการแก้ปัญหาคนไทยตกหล่นครอบคลุมทั้งมิติสุขภาพ กฎหมาย ทะเบียนราษฎร และสวัสดิการของรัฐ เพื่อเป็นรากฐานสำคัญในการคืนสิทธิและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ให้กลุ่มเปราะบางอย่างเท่าเทียม
นายสิรภพ ดวงสอดศรี ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงยุติธรรม กล่าวว่า ปัญหาคนไทยไร้สิทธิสถานะเป็นประเด็นสำคัญที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนในหลายมิติ ทั้งการเข้าถึงบริการของรัฐ การศึกษา การสาธารณสุข โดยเฉพาะในกลุ่มประชากรที่ตกหล่นทางทะเบียนราษฎร ส่งผลให้บุคคลเหล่านี้ถูกจำกัดสิทธิตามกฎหมาย และไม่ได้รับความคุ้มครองตามหลักสิทธิมนุษยชนอย่างเท่าเทียม ที่ผ่านมากระทรวงยุติธรรม มีนโยบายเชิงรุกในการแก้ไขปัญหา โดยการสนับสนุนกลไกการเก็บสิ่งส่งตรวจทางพันธุกรรม (DNA) ในโรงพยาบาลทั่วประเทศ ตลอดจนผลักดันหลักเกณฑ์ใหม่ที่คณะรัฐมนตรีเห็นชอบ เมื่อวันที่ 29 ต.ค. 2567 เพื่อเร่งรัดการแก้ปัญหาสถานะบุคคลและสัญชาติให้กลุ่มคนตกหล่นและบุตรที่เกิดในไทย ครอบคลุมเป้าหมาย 483,626 คน โดยลดขั้นตอนและระยะเวลาการพิจารณาลง ซึ่งสอดคล้องกับแผนสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ ฉบับที่ 5 (2566–2570) ที่ให้ความสำคัญกับการเข้าถึงความยุติธรรมและคุ้มครองสิทธิกลุ่มเปราะบางด้านสถานะบุคคล
“กระทรวงยุติธรรมจะเชื่อมโยงการทำงานระหว่างทะเบียนราษฎร หลักฐานทางนิติวิทยาศาสตร์ และสิทธิในกระบวนการยุติธรรม ให้เป็นระบบเดียวกัน โดยมอบหมายหน่วยงานในสังกัดดำเนินงานเชิงรุก ทั้งสถาบันนิติวิทยาศาสตร์ที่ตรวจพิสูจน์ DNA ยืนยันตัวบุคคล กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพที่ช่วยเหลือประชาชนด้านสิทธิ สำนักงานยุติธรรมจังหวัดที่ประสานให้คำปรึกษากฎหมายในพื้นที่ เพื่อให้ “ระบบยุติธรรมอยู่ข้างประชาชน” ลดความซับซ้อนของขั้นตอนต่างๆ และป้องกันการเลือกปฏิบัติในการพิสูจน์สถานะบุคคล พร้อมขยายสู่การออกแบบกลไกเชิงระบบระดับนโยบายต่อไป” นายสิรภพ ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงยุติธรรม กล่าว
นางภรณี ภู่ประเสริฐ ผู้ช่วยผู้จัดการกองทุน สสส. กล่าวว่า สสส. ขับเคลื่อนงานคนไทยไร้สิทธิผ่านการดำเนินโครงการพัฒนาเครือข่ายและกลไกระดับพื้นที่ เพื่อสร้างการเข้าถึงหลักประกันสุขภาพ ตั้งแต่ปี 2564 โดยนำร่องร่วมกับเครือข่ายต่างๆ พัฒนาโรงพยาบาลให้มีบริการจัดเก็บ DNA ซึ่งดำเนินการแล้วในโรงพยาบาล 30 แห่ง ใน 22 จังหวัด มีผู้ได้รับผลประโยชน์แล้ว 4,169 คน ช่วยร่นระยะเวลาพิสูจน์สิทธิจากเดิมใช้เวลานานเป็น 10 ปี เหลือเพียง 3-12 เดือน เป้าหมายต่อไปคือเร่งขยายหน่วยเก็บ DNA ให้ครอบคลุมทั้ง 13 เขตของ สปสช. ปัจจุบันเปิดแล้ว 12 เขต คาดว่าจะครบในปี 2569 เพื่อช่วยเสริมประสิทธิภาพการคืนสิทธิให้คนไทย ไม่มีใครต้องไร้สิทธิ และช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายของโรงพยาบาลในการรักษาผู้ป่วยตกสำรวจก่อนที่จะมีบัตรประชาชน
“เวทีครั้งนี้ถือเป็นความร่วมมือจากทุกภาคส่วนทั้งภาครัฐ ภาควิชาการ และภาคประชาสังคม ในการยกระดับจากประสบการณ์จริงในพื้นที่ ผลักดันให้เกิดการทำงานทั้งระดับพื้นที่และระดับนโยบาย อย่างเป็นรูปธรรม เพื่อให้กลุ่มเปราะบางสามารถพิสูจน์สถานะใกล้บ้าน ลดต้นทุน ลดเวลา และเข้าถึงสิทธิขั้นพื้นฐานได้รวดเร็วยิ่งขึ้น ควบคู่กับการวางรากฐานกลไกกลางด้านการพิสูจน์สิทธิ การบูรณาการข้อมูลระหว่างหน่วยงาน และการพัฒนางานใหม่เพื่อป้องกันการตกหล่นตั้งแต่ต้นทาง เช่น การเสริมระบบแจ้งเกิดในพื้นที่เปราะบาง เพื่อปิดช่องว่างที่ทำให้คนไทยรุ่นใหม่กลายเป็นคนไร้สิทธิ ตั้งแต่แรกเกิด ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นกลไกสำคัญในการคืนสิทธิของประชาชนให้เกิดขึ้นได้จริง ครอบคลุม และยั่งยืน ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง” นางภรณี ผู้ช่วยผู้จัดการกองทุน สสส. กล่าว
นายอนรรฆ พิทักษ์ธานิน ประธานคณะทำงานพัฒนาการเข้าถึงบริการสุขภาพกลุ่มคนไทยที่มีปัญหาสถานะทางทะเบียน สปสช. กล่าวว่า ที่ผ่านมาแม้เครือข่ายภาคีจะสามารถ ช่วยเหลือคนตกหล่นให้ได้รับบัตรประชาชนได้จำนวนหนึ่ง แต่การแก้ปัญหาเป็นรายกรณีนั้นทำได้ยาก ล่าช้า และซับซ้อน ดังนั้นทุกฝ่ายจึงเห็นตรงกันว่าควรผลักดันการแก้ปัญหาในเชิงระบบควบคู่กันไป ผ่านการทำงานร่วมกับหน่วยบริการหรือโรงพยาบาลเครือข่ายภาคประชาชน และเครือข่ายภาควิชาชีพ
นางสาววรรณา แก้วชาติ มูลนิธิพัฒนาที่อยู่อาศัย กล่าวว่า การมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในฐานะแกนนำพื้นที่ และผู้ประสานงานระหว่างชุมชนกับรัฐเป็นหัวใจสำคัญที่ทำให้งานแก้ปัญหาคนไร้สิทธิเดินหน้าอย่างต่อเนื่อง และยังช่วยตรวจสอบให้การดำเนินงานมีความโปร่งใส เป็นธรรม และไม่เลือกปฏิบัติทั้งนี้ คณะทำงานคนไทยไร้สิทธิฯ จะติดตามการทำงานและผลักดันข้อเสนอสำคัญให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้แก้ไขปัญหาร่วมกัน รวมถึงเปิดช่องทางการทำงานภายใต้กฎหมาย ให้กลุ่มผู้มีปัญหาทางทะเบียนเข้าถึงสิทธิการรักษา สามารถยื่นคำร้องขอเพิ่มชื่อและขอทำบัตรประชาชนได้ด้วยตนเอง เพื่อเข้าถึงสิทธิสุขภาพในทุกมิติ

ข่าวที่เกี่ยวข้อง
เปิดฉากเวทีสัมมนาฯ ความปลอดภัยทางถนน “ศปถ.-คมนาคม-สสส.” ผนึกภาคีเครือข่าย ยกระดับถนนปลอดภัย ตั้งเป้าลดอัตราการเสียชีวิตเหลือ 12 คนต่อแสนประชากร ภายในปี 2570
วันที่ 19 พ.ย. 2569 ที่ ศูนย์การประชุม อิมแพ็ค ฟอรั่ม เมืองทองธานี ศูนย์อำนวยการความปลอดภัยทางถนน (ศปถ.) กระทรวงคมนาคม กองทุนเพื่อความปลอดภัยในการใช้รถใช้ถนน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับ กรมการขนส่งทางบก กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กรมควบคุมโรค มูลนิธินโยบายถนนปลอดภัย
อย่ารอ..ให้สูงวัยแล้วค่อยดูแลสุขภาพ ชูยุทธศาสตร์ “สร้างนำซ่อม” ลด NCDs
ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมสูงอายุอย่างรวดเร็ว โดยโจทย์สำคัญไม่ใช่เพียงการรองรับประชากรสูงวัยที่เพิ่มขึ้น แต่คือการทำอย่างไรให้คนไทยมีอายุยืนอย่างมีคุณภาพ
25 ปี สสส. นวัตกรรมการสร้างเสริมสุขภาพ 25 ปี เปลี่ยนชีวิตทุกคนบนแผ่นดินไทย
ครบรอบ 25 ปี สสส. แสดงผลงานการขับเคลื่อนการสร้างเสริมสุขภาพ ชูความสำเร็จลด NCDs เหล้า-บุหรี่-อุบัติเหตุ ซึ่งทุกผลลัพธ์พิสูจน์ความคุ้มค่า
สสส.โชว์ผลงานปี 2567-2568 สร้างผลลัพธ์สุขภาวะรอบด้าน สส.รัฐบาล-ฝ่ายค้าน ร่วมชื่นชมผลงาน ประสานเสียงค้านแก้กฎหมายที่มารายได้กองทุน หวั่นกลไกป้องกันโรคถูกทำลาย 'อภิสิทธิ์' ยันวินัยการเงินการคลังแค่ข้ออ้าง
ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎร ครั้งที่ 24 (สมัยสามัญประจำปีครั้งที่ 2) วาระรายงานประจำปี 2567-2568 สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ ผู้จัดการกองทุน สสส. เป็นผู้ชี้แจง กล่าวถึงการขับเคลื่อนงานสร้างเสริมสุขภาพ 23 ผลงานเด่น ครอบคลุมการลดปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพ สร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาวะ และลดความเหลื่อมล้ำด้านสุขภาพ มีผลงานเป็นรูปธรรม
'สสส.' แจงปมฝ่ายการเมืองของบ ยัน 510 ล้านกระจายลงจังหวัด
ผู้จัดการกองทุน สสส. แจงกลางสภาฯ หลัง 'สาทิตย์' จี้ถามปมฝ่ายการเมืองของบ ยืนยันไม่ใช่การร้องขอจากฝ่ายการเมือง แ
'สาทิตย์' ปูดปมแก้กฎหมาย สสส. นักการเมืองขอเงินพันล้านไม่สำเร็จ
สภาฯ ถกรายงาน สสส. 'สาทิตย์' เปิดปมข่าวลือนักการเมืองระดับสูงฝ่ายรัฐบาลและกระทรวงสาธารณสุขขอเงินรวมกว่า 1,000 ล้านบ

