
อุบัติเหตุทางถนนยังคงเป็นหนึ่งในปัญหาสาธารณะสำคัญของประเทศไทย ที่คร่าชีวิตผู้คนจำนวนมากในแต่ละปี โดยเฉพาะเด็กและเยาวชน ซึ่งถือเป็นกลุ่มเปราะบางที่ต้องเดินทางไป-กลับระหว่างบ้านกับโรงเรียนเป็นประจำ ความสูญเสียจากอุบัติเหตุไม่เพียงสร้างบาดแผลทางร่างกาย แต่ยังทิ้งร่องรอยความเจ็บปวดลึกลงไปในจิตใจของครอบครัว โรงเรียน และชุมชนอย่างยากจะลบเลือน
หนึ่งในเหตุการณ์ที่สะเทือนใจสังคม คืออุบัติเหตุเพลิงไหม้รถบัสทัศนศึกษาของนักเรียนโรงเรียนวัดเขาพระยาสังฆาราม จังหวัดอุทัยธานี บนถนนวิภาวดีรังสิต เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2567 ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตถึง 23 ราย ในจำนวนนี้เป็นครู 3 ราย และนักเรียนจำนวนมากได้รับบาดเจ็บ เหตุการณ์ดังกล่าวไม่เพียงคร่าชีวิตผู้บริสุทธิ์ แต่ยังสะท้อนช่องโหว่ด้านมาตรฐานความปลอดภัย ระบบกำกับดูแล และความรับผิดชอบของหลายภาคส่วน
จากความสูญเสียครั้งนั้น ได้กลายเป็นจุดเริ่มต้นของการรวมพลังเพื่อ “ไม่ให้เหตุการณ์เช่นนี้เกิดซ้ำอีก” ผ่านกิจกรรมสร้างการเรียนรู้และฟื้นฟูจิตใจ ภายใต้แนวคิด “อุบัติเหตุเป็นเรื่องที่ป้องกันได้”

รวมพลังเครือข่าย เติมพลังใจ สร้างความปลอดภัยไปด้วยกัน
กลุ่มผู้ก่อการดี Hero of the Road ร่วมกับเครือข่ายพลังผู้สูญเสียจากอุบัติเหตุทางถนน เครือข่ายพัฒนาคุณภาพชีวิต มูลนิธิเด็ก เยาวชนและครอบครัว เครือข่ายเยาวชนลดปัจจัยเสี่ยง และกลุ่มไม้ขีดไฟ โดยได้รับการสนับสนุนจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ได้ร่วมกันจัดกิจกรรม “เติมพลังใจ สร้างพลังความปลอดภัยทางถนน”
กิจกรรมดังกล่าวจัดขึ้นเมื่อเร็วๆ นี้ ณ โรงเรียนวัดเขาพระยาสังฆาราม ตำบลลานสัก อำเภอลานสัก จังหวัดอุทัยธานี โดยมีเป้าหมายสำคัญในการเยียวยาจิตใจ ฟื้นฟูความเข้มแข็งของชุมชน และเพิ่มทักษะองค์ความรู้ด้านความปลอดภัยทางถนนให้กับนักเรียน ครู ผู้ปกครอง และคนในพื้นที่
นางรัชนี สุภจริยากุล ประธานเครือข่ายพลังผู้สูญเสียจากอุบัติเหตุทางถนน หรือที่สังคมรู้จักในนาม “คุณแม่หมอกระต่าย” ผู้สูญเสียจากเหตุถูกรถชนบนทางม้าลาย เป็นหนึ่งในกำลังสำคัญที่ลุกขึ้นมาขับเคลื่อนกิจกรรมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ครั้งนี้ ด้วยความเชื่อว่า ความเข้มแข็งจากผู้สูญเสียสามารถแปรเปลี่ยนเป็นพลังในการป้องกันความสูญเสียครั้งใหม่ได้
เรียนรู้ผ่าน 3 ฐานกิจกรรม ปลูกเมล็ดพันธุ์ความปลอดภัยตั้งแต่ต้น
หัวใจของกิจกรรม คือการสร้างการเรียนรู้ผ่านการลงมือทำ โดยออกแบบเป็นฐานกิจกรรมที่เหมาะสมกับเด็กตั้งแต่ระดับประถมศึกษาปีที่ 1 ถึงมัธยมศึกษาปีที่ 3
ฐานที่ 1 “ติดกระดุมเม็ดแรก เพื่อลดอุบัติเหตุทางถนน”
มุ่งเน้นการปลูกฝังพื้นฐานความปลอดภัยในการใช้ถนน ตั้งแต่การสวมหมวกกันน็อกอย่างถูกวิธี ภายใต้แนวคิด “หมวกกันน็อก สมองไม่น็อก” การยกมือข้ามถนน การใช้ทางม้าลาย การหยุดรถให้คนข้ามถนน รวมถึงการตระหนักถึงความเสี่ยงจากพฤติกรรมใกล้ตัว เช่น เด็กเดินเล่นโทรศัพท์มือถือบนทางเท้า หรืออุบัติเหตุตกท่อที่เกิดขึ้นบ่อยในพื้นที่ชุมชน
ฐานที่ 2 “เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ความเสี่ยงกับวัยรุ่น”
ถ่ายทอดความรู้เรื่องพิษภัยของแอลกอฮอล์ ตั้งแต่ผลกระทบต่อสมอง การทำให้สมองเสื่อมก่อนวัย การทำลายตับ ระบบภูมิคุ้มกัน และความเสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุ โดยเน้นย้ำแนวคิด “เมาไม่ขับ” และการรู้เท่าทันเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เพื่อให้เด็กสามารถนำไปบอกต่อ เตือนพ่อแม่และคนในครอบครัวได้
ฐานที่ 3 “เรียนรู้ ป้องกัน ห่างไกล บุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า”
มุ่งสร้างความเข้าใจถึงอันตรายของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า ที่ไม่เพียงส่งผลต่อปอด แต่ยังเป็นปัจจัยเสี่ยงต่อสุขภาพในระยะยาว โดยใช้สื่อการเรียนรู้ที่เข้าใจง่าย เหมาะกับวัย และเชื่อมโยงกับชีวิตประจำวัน
บทเรียนจากโศกนาฏกรรม สู่การยกระดับวัฒนธรรมความปลอดภัย

นางก่องกาญจน์ ทักษ์หิรัญฤทธิ์ ผู้อำนวยการสำนักสนับสนุนการควบคุมปัจจัยเสี่ยงทางสังคม (สำนัก 10) สสส. ระบุว่า เหตุการณ์รถบัสไฟไหม้เป็นบทเรียนสำคัญที่สะท้อนว่า ความปลอดภัยของเด็กไม่ควรถูกมองเป็นเรื่องรอง พร้อมย้ำว่า “ความปลอดภัยเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานของเด็ก และเป็นหน้าที่ร่วมกันของผู้ใหญ่ทุกคน”
สสส.จึงร่วมกับภาคีเครือข่ายออกแบบกิจกรรมที่ไม่เพียงถ่ายทอดความรู้ด้านกฎจราจร การสวมหมวกนิรภัย และการคาดเข็มขัดนิรภัย แต่ยังครอบคลุมปัจจัยเสี่ยงอื่นๆ เช่น แอลกอฮอล์ และบุหรี่ไฟฟ้า ควบคู่กับการเปิดพื้นที่ส่งต่อกำลังใจ เพื่อให้ทุกคนก้าวผ่านความสูญเสียไปด้วยกัน
เสียงจากผู้สูญเสีย ความจริงที่ไม่ควรถูกลืม

นายมหาโภคัย ขำกระแส ศิษย์เก่ารุ่นแรกของโรงเรียนวัดเขาพระยาสังฆาราม และผู้สูญเสียลูกชายและหลานชายจากเหตุการณ์ไฟไหม้รถบัส เปิดเผยว่า ตลอด 1 ปีหลังเกิดเหตุ ครอบครัวผู้สูญเสียยังต้องอยู่กับความเศร้า และทุกครั้งที่มีข่าวอุบัติเหตุลักษณะคล้ายกัน ยิ่งตอกย้ำบาดแผลในใจ
เขาชี้ว่า สาเหตุของความสูญเสียไม่ได้เกิดจากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง แต่เป็นความบกพร่องร่วมกันของหลายระบบ ตั้งแต่ผู้ประกอบการ เจ้าหน้าที่กำกับดูแล ไปจนถึงการบังคับใช้กฎหมายที่ยังไม่เข้มงวดเพียงพอ และเรียกร้องให้มีการยกระดับมาตรฐานความปลอดภัยอย่างจริงจัง ไม่ใช่เพียงการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าเมื่อเกิดเหตุแล้ว
สร้างภูมิคุ้มกันทางความคิด ตั้งแต่เด็ก ถึงชุมชน

นางสาวเครือมาศ ศรีจันทร์ ผู้ประสานงานเครือข่ายพัฒนาคุณภาพชีวิต ระบุว่า กิจกรรมครั้งนี้ออกแบบให้เด็กเรียนรู้ผ่านเกมและกิจกรรมสร้างสรรค์ เช่น เกมบันไดงูลดอุบัติเหตุ บิงโกจราจร เกมแว่นเมา และจิ๊กซอว์สิทธิเด็ก เพื่อให้เข้าใจง่าย สนุก และนำไปใช้ได้จริง
ขณะที่ผู้บริหารโรงเรียนย้ำว่า การทัศนศึกษาและกิจกรรมนอกสถานที่ยังคงมีความสำคัญต่อการเรียนรู้ของเด็ก แต่ต้องมาพร้อมกับมาตรฐานความปลอดภัยสูงสุด ทั้งสภาพรถ คนขับ และการได้รับความยินยอมจากผู้ปกครองอย่างรอบคอบ
ก้าวต่อไป บนถนนที่ปลอดภัยกว่าเดิม
กิจกรรม “เติมพลังใจ สร้างพลังความปลอดภัยทางถนน” ไม่ได้เป็นเพียงกิจกรรมชั่วคราว แต่เป็นจุดเริ่มต้นของการสร้างวัฒนธรรมความปลอดภัยที่ยั่งยืน ผ่านการเรียนรู้ การเยียวยา และการร่วมมือของทุกภาคส่วน

บทเรียนจากความสูญเสียครั้งนี้ กำลังถูกแปรเปลี่ยนเป็นองค์ความรู้ เพื่อปกป้องชีวิตของเด็ก เยาวชน และผู้ใช้ถนนทุกคน พร้อมย้ำเตือนสังคมว่า อุบัติเหตุทางถนนไม่ใช่เรื่องของโชคชะตา แต่เป็นสิ่งที่ป้องกันได้ หากทุกคนร่วมกันรับผิดชอบ.
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
เปิดฉากเวทีสัมมนาฯ ความปลอดภัยทางถนน “ศปถ.-คมนาคม-สสส.” ผนึกภาคีเครือข่าย ยกระดับถนนปลอดภัย ตั้งเป้าลดอัตราการเสียชีวิตเหลือ 12 คนต่อแสนประชากร ภายในปี 2570
วันที่ 19 พ.ย. 2569 ที่ ศูนย์การประชุม อิมแพ็ค ฟอรั่ม เมืองทองธานี ศูนย์อำนวยการความปลอดภัยทางถนน (ศปถ.) กระทรวงคมนาคม กองทุนเพื่อความปลอดภัยในการใช้รถใช้ถนน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับ กรมการขนส่งทางบก กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กรมควบคุมโรค มูลนิธินโยบายถนนปลอดภัย
อย่ารอ..ให้สูงวัยแล้วค่อยดูแลสุขภาพ ชูยุทธศาสตร์ “สร้างนำซ่อม” ลด NCDs
ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่สังคมสูงอายุอย่างรวดเร็ว โดยโจทย์สำคัญไม่ใช่เพียงการรองรับประชากรสูงวัยที่เพิ่มขึ้น แต่คือการทำอย่างไรให้คนไทยมีอายุยืนอย่างมีคุณภาพ
25 ปี สสส. นวัตกรรมการสร้างเสริมสุขภาพ 25 ปี เปลี่ยนชีวิตทุกคนบนแผ่นดินไทย
ครบรอบ 25 ปี สสส. แสดงผลงานการขับเคลื่อนการสร้างเสริมสุขภาพ ชูความสำเร็จลด NCDs เหล้า-บุหรี่-อุบัติเหตุ ซึ่งทุกผลลัพธ์พิสูจน์ความคุ้มค่า
สสส.โชว์ผลงานปี 2567-2568 สร้างผลลัพธ์สุขภาวะรอบด้าน สส.รัฐบาล-ฝ่ายค้าน ร่วมชื่นชมผลงาน ประสานเสียงค้านแก้กฎหมายที่มารายได้กองทุน หวั่นกลไกป้องกันโรคถูกทำลาย 'อภิสิทธิ์' ยันวินัยการเงินการคลังแค่ข้ออ้าง
ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎร ครั้งที่ 24 (สมัยสามัญประจำปีครั้งที่ 2) วาระรายงานประจำปี 2567-2568 สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) นพ.พงศ์เทพ วงศ์วัชรไพบูลย์ ผู้จัดการกองทุน สสส. เป็นผู้ชี้แจง กล่าวถึงการขับเคลื่อนงานสร้างเสริมสุขภาพ 23 ผลงานเด่น ครอบคลุมการลดปัจจัยเสี่ยงทางสุขภาพ สร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อสุขภาวะ และลดความเหลื่อมล้ำด้านสุขภาพ มีผลงานเป็นรูปธรรม
'สสส.' แจงปมฝ่ายการเมืองของบ ยัน 510 ล้านกระจายลงจังหวัด
ผู้จัดการกองทุน สสส. แจงกลางสภาฯ หลัง 'สาทิตย์' จี้ถามปมฝ่ายการเมืองของบ ยืนยันไม่ใช่การร้องขอจากฝ่ายการเมือง แ
'สาทิตย์' ปูดปมแก้กฎหมาย สสส. นักการเมืองขอเงินพันล้านไม่สำเร็จ
สภาฯ ถกรายงาน สสส. 'สาทิตย์' เปิดปมข่าวลือนักการเมืองระดับสูงฝ่ายรัฐบาลและกระทรวงสาธารณสุขขอเงินรวมกว่า 1,000 ล้านบ

