คดีอาญาฟัน 'พิธา' พลิกได้ กลางทาง แม้ 'กกต.' ฟันไม่เลี้ยง!

ผลทางคดีหุ้นสื่อไอทีวีของ"พิธา ลิ้มเจริญรัตน์ หัวหน้าพรรคก้าวไกล"ใกล้ถึงจุดพีกเข้ามาเรื่อยๆ

หลังมีข่าวล่าสุด  คณะกรรมการการเลือกตั้งหรือกกต.จะรับรอง พิธา เป็นส.ส.บัญชีรายชื่อ ไปก่อน ที่คาดว่าจะออกมาภายในเดือนนี้

จากนั้น กกต.จะมีการพิจารณาสำนวนที่คณะอนุกรรมการไต่สวนที่กกต.ส่งไปให้พิจารณาคดีหุ้นพิธา เพื่อดูว่า มีข้อเท็จจริงและข้อกฎหมาย ชัดเจนพอหรือไม่ ว่า หุ้นไอทีวีคือหุ้นสื่อ และพิธา มีเจตนา ในการถือครองไว้ก่อนลงสมัครรับเลือกตั้ง อันเป็นการฝ่าฝืนรัฐธรรมนูญมาตรา 98 (3)ที่ห้ามผู้สมัครส.ส.ถือหุ้นสื่อก่อนยื่นสมัครรับเลือกตั้งหรือไม่

โดยถ้า กกต.เห็นว่า พิธา มีเจตนา ก็อาจจะมีการเอาผิด พิธา สองช่องทาง

ช่องทางแรก คือคดีอาญา ตามพรบ.การเลือกตั้งส.ส.ฯ มาตรา 151 ที่มีบทลงโทษรุนแรงไม่น้อย หากถูกศาลตัดสินว่ามีความผิดคือ

จําคุกตั้งแต่หนึ่งปีถึงสิบปี และปรับตั้งแต่สองหมื่นบาทถึงสองแสนบาท และศาลสามารถสั่งเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งได้มีกําหนดยี่สิบปี

และอีกช่องทางคือ กกต.จะยื่นคำร้องต่อศาลรัฐธรรมนูญ วินิจฉัยตามมาตรา 82 วรรคท้าย ที่บัญญัติว่า ในกรณีที่กกต.เห็นว่าสมาชิกภาพของส.ส.มีเหตุสิ้นสุดลง ให้ส่งเรื่องไปยังศาลเพื่อวินิจฉัย              โดยกรณีของพิธา จะไปตรงกับเรื่อง สมาชิกภาพการเป็นส.ส.สิ้นสุดลงเมื่อ มีลักษณะต้องห้ามตามมาตรา 98 ที่ก็คือถือหุ้นสื่อก่อนลงเลือกตั้ง

อย่างไรก็ตาม การดำเนินการของกกต.ทั้งสองช่องทางดังกล่าว

มีจุดสำคัญที่แตกต่างกันมากในเรื่องกระบวนการและเงื่อนเวลาการพิจารณาคดี  

 คือ ถ้าไปตามมาตรา 82 ส่งไปที่ศาลรัฐธรรมนูญ คดีจะเดินไปเร็ว เต็มที่ไม่น่าจะเกินหกเดือนก็จบ

 ที่สำคัญ หากกกต.ส่งคำร้องไปเร็ว ก่อนวันที่รัฐสภาจะโหวตเลือกนายกรัฐมนตรี ก็อาจเป็นไปได้ที่ ศาลรัฐธรรมนูญอาจจะมีคำสั่งให้พิธา หยุดพักการปฏิบัติหน้าที่การเป็นส.ส.ไว้ก่อน โดยแม้รัฐธรรมนูญ ไม่ได้บัญญัติว่านายกฯต้องเป็นส.ส. ทำให้แปดพรรคร่วมจัดตั้งรัฐบาลยังเสนอชื่อพิธา ชิงนายกฯได้อยู่ แต่จะเป็นเหตุผล ให้สมาชิกวุฒิสภาหรือสว.  หยิบยกมาเป็นข้ออ้างในการจะไม่โหวตให้พิธา เป็นนายกรัฐมนตรีได้มากขึ้น

ส่วนการเอาผิดพิธา ตามมาตรา 151 พรบ.การเลือกตั้งส.ส.ฯ กระบวนการ คือ กกต.ต้องมีมติดำเนินคดีอาญากับพิธา  จากนั้น ส่งเจ้าหน้าที่ไปแจ้งความกับตำรวจ ในพื้นที่ของสำนักงานกกต. และหากตำรวจมีความเห็นสั่งฟ้อง ก็ส่งอัยการ โดยหากอัยการมีความเห็นสั่งฟ้อง ก็ส่งฟ้องต่อศาลอาญาฯ ปกติ พิธา ก็ตกเป็นจำเลยในชั้นศาล

ซึ่งต้องสู้กันถึงสามศาล คือ ศาลอาญา-ศาลอุทธรณ์และศาลฎีกา ใช้เวลารวมแล้วน่าจะร่วมเกือบสิบปี หากแต่ละฝ่ายมีการยื่นอุทธรณ์และฎีกา

แต่หากอัยการ สั่งไม่ฟ้อง ต้องส่งเรื่องไปที่สำนักงานตำรวจแห่งชาติเพื่อให้ ผบ.ตร.มีความเห็น ซึ่งหาก ผบ.ตร. มีความเห็นแย้ง ก็ต้องส่งให้อัยการสูงสุดชี้ขาด โดยหากอัยการสูงสุด มีความเห็นสั่งฟ้อง ก็ยื่นฟ้องต่อศาลอาญา แต่หากอัยการสูงสุด ยืนยันสั่งไม่ฟ้อง คดีก็สิ้นสุดลงทันที

โดยไม่แน่เช่นกัน คดีของพิธา มีสิทธิ์พลิกกลางทางได้ เช่น  ถึงต่อให้ กกต.และตำรวจ เอาผิด พิธา แต่อัยการ อาจมีความเห็นสั่งไม่ฟ้อง ก็ได้ เพราะเคยเกิดกับกรณี หุ้นสื่อของธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ มาแล้วที่ กกต. แจ้งความดำเนินคดีกับธนาธร หลังศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยว่าธนาธรถือหุ้นสื่อ จนหลุดจากส.ส. แต่เมื่อเรื่องถึงอัยการ ทางอัยการสั่งไม่ฟ้อง และแม้ต่อมา ผบ.ตร.ในเวลานั้น เห็นแย้ง ให้สั่งฟ้อง แต่อัยการสูงสุด ก็มีความเห็นสั่งไม่ฟ้อง เพราะมองว่า ธนาธร ไม่มีเจตนา คดีจบทันที

ดังนั้น เรื่องคดีอาญา ยังอีกยาวไกล และมีสิทธิ์พลิกได้

อย่างไรก็ตาม เป็นไปได้สูงที่ กกต.จะยังไม่มีมติดำเนินคดีอาญากับพิธา จนกว่าจะรู้ผลคำวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญ

โดยหากศาลวินิจฉัยว่า พิธา ถือหุ้นสื่อ คาดว่า กกต.คงจะเอาผิดพิธา ในคดีอาญาตามมา เพราะยิ่งทำให้การเอาผิดกับพิธา มีน้ำหนักมากขึ้น  แต่หากศาลยกคำร้อง ก็เป็นไปได้ ที่กกต.อาจไม่เอาผิดคดีอาญา กับพิธา ก็ได้เช่นกัน  โดยยกเหตุว่า คำวินิจฉัยของศาลมีผลผูกพันกับทุกองค์กร           

รูปคดีเฉพาะหน้า พิธาและก้าวไกล จึงต้องโฟกัสไปที่การเตรียมสู้คดีในชั้นศาลรัฐธรรมนูญเป็นหลักไว้ก่อน ในยามนี้   

ติดตามข่าวสารเพิ่มเติมของไทยโพสต์ได้ทุกช่องทางที่

Website : https://www.thaipost.net/

Youtube : https://www.youtube.com/c/ThaipostTV

Facebook : https://www.facebook.com/thaipost Twitter : https://twitter.com/thaipost

Instagram : https://www.instagram.com/thaipost_ig/

Tiktok : https://www.tiktok.com/@thaiposttk?lang=th-TH

Line : https://lin.ee/ukteb32