นักวิชาการ ค้าน ‘รัฐบาล-คลัง’ ส่งคนคุมเสียงข้างมากบอร์ดการบินไทย ปูทาง ’ลวรณ’ นั่งปธ.

นักวิชาการ ค้านรัฐบาล-ก.คลังส่งคนคุมเสียงข้างมากบอร์ดการบินไทย  ปูทาง ลวรณ-ปลัดคลัง จ่อนั่งปธ.ฯคนใหม่ หวั่น ซ้ำรอยอดีต คนของพรรคฝ่ายรัฐบาล เคยเข้าไปบริหารสายการบินแห่งชาติ จนหนี้ท่วมเกือบล้มละลาย

20 เม.ย.2568-รศ.ดร.ชิดตะวัน ชนะกุล อาจารย์คณะเศรษฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ กล่าวถึงกรณีบริษัท การบินไทยฯ มีมติอนุมัติแต่งตั้งคณะกรรมการบริษัทชุดใหม่ 11 คน ประกอบด้วย กรรมการเดิม 3 คน และกรรมการเข้าใหม่ 8 คน จากผลการประชุมวิสามัญผู้ถือหุ้นซึ่งจัดขึ้นเมื่อวันที่ 18 เม.ย. 2568 โดยสื่อมีการเสนอข่าวว่า ให้จับตา ลวรณ แสงสนิท ปลัดกระทรวงการคลัง จะนั่งเก้าอี้ประธานบอร์ด หลังก.คลังส่งคนไปเป็นบอร์ด  9 ที่นั่ง จาก 11 ที่นั่ง จนคุมเสียงข้างมากว่า เมื่อช่วงปลายปีที่ผ่านมา นายปิยสวัสดิ์ อัมระนันทน์ ประธานคณะผู้บริหารแผนฟื้นฟูกิจการ บริษัท การบินไทย เคยเตือนว่า การมีผู้แทนภาครัฐเพิ่มขึ้นอีก 2 คน อาจนำมาซึ่งความยุ่งยาก แม้ว่าจะไม่อยู่ในสถานะรัฐวิสาหกิจก็ตาม และสหภาพแรงงานการบินไทยก็ออกโรงค้านการตั้งคนรัฐบาลเป็นบอร์ดการบินไทย หวั่นแทรกแซง-ทุจริต อนึ่ง ปัจจุบันมีกรณีที่เป็นที่วิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวางถึงการเหมาซื้อเครื่องบินโบอิ้ง 787 รวมกว่า 80 ลำภายในปี 2576ในฐานะนักวิชาการด้านเศรษฐศาสตร์ขออธิบายว่า ในทางทฤษฎีหากอุตสาหกรรมใดมิได้มีคุณสมบัติเรื่องการผูกขาดโดยธรรมชาติ ไม่สมควรให้ภาครัฐเข้ามาแทรกแซง เพราะจะเกิดความเสียหายหลายด้าน

“ธุรกิจการบินมิได้จัดอยู่ในประเภทที่ต้องให้รัฐเข้ามาบริหารจัดการ หรือจำเป็นที่กระทรวงการคลังต้องเข้ามาถือหุ้น เพราะการดำเนินธุรกิจการบินโดยเอกชนเป็นเจ้าของ 100% จะมีประสิทธิภาพสูงกว่าการที่รัฐเข้ามาแทรกแซง โดยเฉพาะหากกระทรวงการคลังยึดกรรมการบอร์ดถึง 9 ที่นั่งจาก 11 ที่นั่งตามรายงานข่าวก็จะทำให้รัฐบาลมีอำนาจในการตัดสินใจเกี่ยวกับประเด็นสำคัญของการบินไทย โดยเฉพาะเรื่องผลประโยชน์ซึ่งมีมูลค่ามหาศาล “

อาจารย์คณะเศรษฐศาสตร์ ม.เกษตรศาสตร์กล่าวอีกว่า สำหรับวัตถุประสงค์ของประเทศพัฒนาแล้ว การเปลี่ยนองค์กรที่รัฐเคยมีอำนาจในการบริหารจัดการมาเป็นของเอกชน นอกจากเป็นไปเพื่อลดภาระทางการคลัง การที่ภาครัฐไม่เข้ามาแทรกแซง จะทำให้เกิดความมีประสิทธิภาพในการให้บริการแก่ผู้บริโภค ตลอดจนมีการจัดซื้อจัดจ้างที่โปร่งใส มีการใช้งบประมาณอย่างมีประสิทธิภาพ อาทิ ในการดำเนินธุรกิจของเอกชน ผู้บริหารรวมถึงพนักงาน จะมี mindset ว่า ต้องพัฒนาคุณภาพสินค้าและบริการให้ดีที่สุดเพื่อให้ธุรกิจอยู่ได้ ตนถึงจะอยู่ได้ ดังนั้น ในฐานะผู้บริหารที่มีหน้าที่ตัดสินใจเกี่ยวกับการจัดซื้อเครื่องบิน ก็จะคำนึงถึงความสามารถในการทำกำไรของบริษัท พิจารณา cost-benefit analysis อย่างรอบคอบในทุก scenario เช่น กรณีที่ดีที่สุด กรณีปานกลาง กรณีแย่ที่สุด

สำหรับการคัดเลือกผู้บริหาร รวมถึงการจัดจ้างพนักงาน ก็จะคัดเลือกคนที่มีศักยภาพ เพื่อให้องค์กรอยู่ได้ ในทางกลับกัน หากเป็นหน่วยงานที่รัฐเป็นเจ้าของ หรือรัฐบาลมีอิทธิพลครอบงำ ก็มักเกิดการแข่งขันที่ไม่เป็นธรรม เช่น นอกจากการคัดเลือกผู้บริหาร หรือพนักงาน มักใช้ระบบอุปถัมภ์ ไม่ได้พิจารณาจากความรู้ความสามารถ การใช้งบประมาณไม่ได้คำนึงถึงประโยชน์สูง ประหยัดสุด การจัดซื้อจัดจ้างไม่พิจารณาถึงความสามารถในการทำกำไรอย่างรอบคอบ แต่มักคำนึงถึงค่าคอมมิชชั่น โดยเฉพาะกรณีประเทศที่มีการทุจริตคอร์รัปชันในระดับวิกฤติ นโยบายจัดซื้อจัดจ้างมักมิได้เป็นไปเพื่อประโยชน์ของประเทศเป็นสำคัญ เพราะผู้ออกนโยบายสาธารณะมักมีผลประโยชน์ทับซ้อน

“กล่าวโดยสรุป ไม่ว่าจะเป็นในเชิงทฤษฎีหรือข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นในทางปฏิบัติ เนื่องจากไทยเป็นประเทศที่มีการทุจริตคอร์รัปชันในระดับพระกาฬ จากการสำรวจโดยองค์กรเพื่อความโปร่งใสระหว่างประเทศปี 2567 ในขณะที่สิงคโปร์มีการทุจริตคอร์รัปชันต่ำที่สุดเป็นลำดับที่ 3 ของโลก ไทยถูกจัดอยู่ในอันดับที่ 107  และมีดัชนีความโปร่งใสเพียง 34 คะแนน ในขณะที่ประเทศสิงคโปร์ได้คะแนนที่ 84 ดังนั้น การบินไทยจึงไม่ควรมีกรรมการที่ยึดโยงจากกระทรวงการคลังแบบเบ็ดเสร็จตามรายงานของสื่อ เพราะกระทรวงการคลังอยู่ภายใต้การบริหารจัดการของรัฐบาล ซึ่งในอดีตคนของพรรคการเมืองที่เกี่ยวข้องกับรัฐบาล เคยบริหารจัดการจนทำให้บริษัท การบินไทย จำกัด (มหาชน) ที่เคยเป็นสายการบินแห่งชาติที่คนไทยภาคภูมิใจ เกิดหายนะ หนี้ท่วม จนถึงขั้นเกือบล้มละลายมาแล้ว ทั้งหมดนี้ สังคมไทยต้องจับตามองและหาทางป้องกัน ไม่ให้วงจรอุบาทว์เกิดขึ้นซ้ำอีก”

รศ.ดร.ชิดตะวันกล่าวอีกว่า  ขอย้ำว่า อุตสาหกรรมที่มีคุณสมบัติผูกขาดโดยธรรมชาติ เช่น ประปา ไฟฟ้า รถไฟ  ต้องระวังมิให้มีการแปรรูปรัฐวิสาหกิจ (ให้เอกชนเข้ามามีส่วนร่วม) ไม่ว่าจะโดยวิธีการใดโดยเด็ดขาด  ส่วนการบินไทย เนื่องจากอยู่ในอุตสาหกรรมที่ไม่ได้มีลักษณะผูกขาดโดยธรรมชาติ การให้เอกชนเป็นเจ้าของ 100% จะดีมากกว่าการให้กระทรวงการคลังเป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ แม้ว่าปัจจุบันจะไม่ได้มีสถานะเป็นรัฐวิสาหกิจแล้วก็ตาม