ว่าด้วยความเจริญเติบโตและวิวัฒนาการ

หรือต่อบรรดา ธรรมะ ทั้งหลายที่ถือเป็นตัวรองรับความเป็นมนุษย์ในสังคมต่างๆ มาโดยตลอด ให้เป็นไปตาม ครรลอง-คลองธรรม ให้มากที่สุดเท่าที่จะมากได้ อันนี้...ก็ยิ่งต้องใช้เวลายืดเยื้อ ยืดยาว ยิ่งขึ้นไปอีก เพราะต้องอาศัยการเติบโตทั้งในทาง ร่างกาย และ จิตใจ อย่างเป็นกิจการ เป็นกระบวนการ ระดับถึงขั้น ตกผลึก ไปแล้วโน่นแหละ ถึงพอจะเรียกว่าได้ เจริญเติบโต ขึ้นมาแล้วจริงๆ...

    แต่หากยังโตไม่พอ ยังไม่มีวุฒิภาวะมากพอ...โอกาสที่ทุกสิ่งทุกอย่างจะเละเป็นขี้ เละเป็นโจ๊ก เป็นเต้าหู้ตกโต๊ะ ย่อมเป็นไปได้เสมอๆ จนคนโบร่ำ-โบราณ ท่านต้องอุปมา-อุปไมยเอาไว้ประมาณว่า คบเด็ก...สร้างบ้าน อะไรทำนองนั้น คือคงต้องผ่านการก้าวผิด ก้าวพลาด ก้าวสะเปะสะปะ กันอีกเยอะ จนกว่าสิ่งที่เรียกว่า ประสบการณ์ จะเป็นตัวอบรม บ่มสอน ขัดเกลา ขจัดกวาดล้าง บรรดาความคิด ความเชื่อ ที่เลอะๆ เทอะๆ ผิดๆ พลาดๆ ชนิดเมื่อไหร่ที่ตัวเองโตพอแทบอยาก กลับไปเกิดใหม่ ไม่ก็แทบ แทรกแผ่นดินหนี เมื่อหวนกลับไปคิดถึงความผิดๆ พลาดๆ ซ้ำๆ ซากๆ ขณะตัวเองยังเป็นเด็ก ยังโตไม่พอ ไม่ครบถ้วน สมบูรณ์ดี...

    หรือแม้ทาง ร่างกาย จะแก่แล้ว-แก่แรด แบบประเภท โตเพราะกินข้าว-เฒ่าเพราะอยู่นาน ยังไงก็แล้วแต่ แต่ถ้าหากทาง จิตใจ มันดันไม่ได้เจริญเติบโตตามไปด้วย ยังเป็น เฒ่าทารก ยังหมกมุ่นอยู่กับการออกแรงยุ ออกแรงเชียร์ ให้พวกเด็กๆ ช่วย หามลุง...ไปตีกับมันที อะไรทำนองนั้น อันนี้...ก็คงต้องใช้เวลา ประสบการณ์ ต้องผ่านความเจ็บปวด รวดร้าว ทรมาน อีกเยอะแยะเช่นกัน ไม่เช่นนั้นก็อาจกลายสภาพไปเป็นพวก คบหัวล้าน...สร้างเมือง ที่ไม่ต่างจากพวก คบเด็ก...สร้างบ้าน ซักเท่าไหร่นัก หรือยิ่งส่งผลให้อะไรที่เละๆ อยู่แล้ว ยิ่งมีแต่เละเทอะ เลอะเทะ หรือเละเทะ หนักขึ้นไปใหญ่....

    แต่ด้วยเหตุเพราะบรรดาสรรพสิ่งทั้งหลาย...ที่เชื่อๆ กันว่าต่างก็มี ธาตุพุทธะ อยู่ภายในตัวตน ของตน หรือจะเรียกว่ามี พระผู้เป็นเจ้า คอยอุ้มชู ฟูฟัก ดังที่ศาสนาที่มีความเชื่อแตกต่างไปจากศาสนาพุทธเขาเชื่อๆ ไปในทำนองนั้นก็ตามแต่ การเจริญเติบโต ไม่ว่าทั้งในทาง ร่างกาย และ จิตใจ หรือจะเรียกว่าการ วิวัฒนาการ ก็ย่อมได้ มันจึงถือเป็น กระบวนการ ชนิดหนึ่ง ที่มิอาจหลีกเลี่ยงและปฏิเสธ ไปตาม เหตุปัจจัย ของแต่ละคน แต่ละรูป แต่ละนาม ที่ใช้เวลามากบ้าง-น้อยบ้าง ไปตามสภาพ หรือเผลอๆ อาจต้องใช้เวลาระดับ เกิดเป็นสุธี...อีกสาม-สี่ชาติ เอาเลยก็เป็นได้...

    แต่โดยสุดท้ายแล้ว...กระบวนการเติบโต กระบวนการวิวัฒนาการเหล่านี้ ย่อมต้องนำไปสู่ จุดสูงสุด แห่งการเจริญเติบโตจนได้ นั่นก็คือ...จุดที่พ้นไปจาก กฎแห่งธรรมชาติ หรือพ้นไปจาก ธรรมชาติแห่งการปรุงแต่ง ชนิดที่ไม่ต้องเสียเวลา เวียน-ว่าย-ตาย-เกิด อีกต่อไป ไม่ต้องหวนกลับไปเป็น หนูเล็กๆ และเด็กๆ ทั้งหลาย กันอีกแล้ว สามารถไปอยู่รวมกับพรหมกับปรมัตถมัน ไปอยู่กับ พระผู้เป็นเจ้า บนสรวงสวรรค์ หรือไป นิพพาน อย่างที่ศาสนาพุทธของเราๆ-ทั่นๆ ได้ชี้แนะ ชี้นำเอาไว้แล้วนั่นเอง ไม่ต้องเลอะๆ เทอะๆ อยู่กับความโกรธ เกลียด เคียดแค้น อาฆาตพยายาท ริษยาและชิงชัง หรือความรัก ความหลง ความเป็นติ่งโน่น ติ่งนี่ หรือติ่งใดๆ ก็แล้วแต่...

    อย่างไรก็ตาม...ภายใต้ ความเป็นประชาธิปไตย อันเป็นสิ่งที่มวลมนุษย์ได้ประดิษฐ์ คิดค้น ขึ้นมา โดยหวังจะให้สอดคล้องกับกฎแห่งความเป็นไปตามธรรมชาติให้มากที่สุดเท่าที่จะมากได้ แต่ไปๆ-มาๆ...มันชักหนักไปทาง คบเด็กสร้างบ้าน-คบหัวล้านสร้างเมือง ยิ่งเข้าไปทุกที จะด้วยเหตุใดๆ ก็แล้วแต่ ดังนั้น...สำหรับผู้ที่มุ่งมั่น มุ่งที่จะเติบโตทั้งทางร่างกายและจิตใจ ก็อย่าปล่อยให้บรรดาสิ่งเหล่านี้มันกลายเป็น อุปสรรค ชะงักงัน ต่อกระบวนการเจริญเติบโต หรือกระบวนการวิวัฒนาการมากมายเกินไปนัก หันมาใช้ อุเบกขา นั่นแหละเป็นหลัก ใช้วิธี เฉยมอง ไม่ใช่ เฉยเมิน คือไม่ใช่แค่อยู่ห่างๆ วางเฉย แต่พร้อมที่จะเข้าไปประคับประคอง ไปช่วย แก้ไขในสิ่งผิด โดยไม่ได้ยึดเด็ก ยึดผู้ใหญ่ แต่ยึด ธรรมะ หรือความถูกต้อง-เป็นธรรม นั่นแหละเป็นสำคัญ เพื่อมิให้อะไรต่อมิอะไรมันต้องเละๆ ยิ่งไปกว่านี้...