คำถาม..‘ศิลปินแห่งชาติ’!

เอางี้..มาอ่านที่คุณเอกรัตน์ จิตรมั่นเพียร กวี นักเขียนเจ้าของนามปากกา “นายทิวา” ซึ่งมีผลงานได้รับรางวัลมากมาย โพสต์เมื่อหลายวันมาแล้วจะดีกว่า..

“ว่าด้วยเรื่อง “ศิลปินแห่งชาติ” สาขาวรรณศิลป์ ปี ๒๕๖๗

หลังการประกาศผล “ศิลปินแห่งชาติ” ปี ๒๕๖๗ เมื่อวันพุธที่ ๒๗ สิงหาคม ๒๕๖๘ พลันคำถามมากมายก็ปรากฏ

และแน่นอนว่า ผมเองก็มีคำถาม ที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ควรมีคำตอบให้กระจ่างชัด โดยเฉพาะต่อ “ชุมชนวรรณกรรม” ในสังคมไทย

๑.โดยปกติ ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ ในแต่ละปี จะมีผู้ได้รับเกียรติ ๒ ท่าน ทำไมในปี ๒๕๖๗ จึงเหลือเพียง ๑ ท่าน

๒.โดยปกติ ศิลปินแห่งชาติ ในแต่ละปี จะมีจำนวน ๑๒ ท่าน ทำไมในปี ๒๕๖๗ จึงเหลือเพียง ๑๑ ท่าน

๓.ได้ยินมาว่า โดยปกติ การเสนอชื่อผู้ที่เหมาะสมจะได้รับเกียรติ เป็น ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ ในชั้นคณะกรรมการชุดแรก จะมีการเสนอชื่อไปจำนวน ๔ ท่าน

 โดยมีลำดับคะแนนเรียงจากมากสุด ไปจนถึงน้อยสุด เพื่อเสนอไปยังคณะกรรมการชุดใหญ่พิจารณา

และกรรมการชุดใหญ่ จะพิจารณาเลือก ๒ ท่าน (ซึ่งในบางปี ก็ไม่ได้เลือกตามลำดับคะแนนที่ได้มากสุด โดยเรียงตามลำดับ)

คำถามคือ ปี ๒๕๖๗ ก็ยังมีการเสนอรายชื่อ ๔ ท่าน เพื่อทำการเลือก ๒ ท่านใช่หรือไม่ ทำไมจึงเหลือเพียง ๑ ท่าน ที่ได้รับการประกาศในท้ายที่สุด

๔.ได้ยินมาว่า มีการเสนอชื่อ ผู้ที่เหมาะสมจะได้รับเกียรติ เป็น ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ จำนวน ๒ ชื่อ จาก ๔ ชื่อ ที่มีการเสนอมา

โดย ๑ ในนั้น เป็นชื่อที่ได้รับคะแนนเลือกสูงที่สุดด้วย แต่ชื่อนี้ กลับหายไปในการประกาศชื่อ จริงหรือไม่

๔.ได้ยินมาว่า ที่ชื่อของท่านนี้หายไป ไม่มีการประกาศในท้ายที่สุด เพราะคนข้างเคียงของท่าน ยังมีคดีอยู่กับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จึงขอให้จบคดีก่อน แล้วค่อยพิจารณาอีกทีจริงหรือไม่

ถ้าจริง หมายความว่า เมื่อจบคดีจึงจะมีการมอบให้ใหม่ หรือว่าปล่อยผ่านไป เมื่อเวลาผ่านไป

๕.โดยปกติ การเลือกผู้ที่เหมาะสมจะได้รับเกียรติ เป็น ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ พิจารณาจากผลงาน การทำงาน และ ฯลฯ อันเป็นคุณสมบัติเฉพาะตัวใช่หรือไม่

แล้วเหตุผลของคนข้างเคียง มีส่วนเกี่ยวเนื่องกับคุณสมบัติเฉพาะตัวได้อย่างไร

๖.คุณสมบัติเฉพาะตัว ของผู้ที่ได้รับเกียรติเป็น ศิลปินแห่งชาติ พิจารณาโดยมาตรฐานและบรรทัดฐานใด ความเหมาะสมหรือความเสื่อมเสีย พิจารณาจากมาตรฐานและบรรทัดฐานใด

 เช่นว่า ถ้ามีพฤติกรรมซื้อขายของกันแล้ว กลับนำเอาของที่ขายไปแล้ว ไปแอบขายต่อให้กับคนอื่นอีก เช่นนี้ยังถือว่าเป็นพฤติกรรมที่เหมาะสมหรือไม่

ด้วยความเคารพ และด้วยเจตนาอย่างบริสุทธิ์ใจ ต้องการให้การให้เกียรติคัดเลือกบุคคล เป็น ศิลปินแห่งชาติ เป็นไปอย่างตรงไปตรงมา โปร่งใส และเป็นการมอบรางวัลอันทรงเกียรติอย่างแท้จริง

จึงคาดหวังว่า หน่วยงานและทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง จะมีคำตอบที่กระจ่างชัด ต่อ “ชุมชนวรรณกรรม” แห่งนี้ เพื่อธำรงไว้ ซึ่งเกียรติของ “ศิลปินแห่งชาติ” อย่างแท้จริงครับ

ด้วยจิตคารวะ พุธ ๒๗ สิงหาคม ๒๕๖๘”

จะตอบกี่โมง..รอฟัง!.

สันต์ สะตอแมน