“ดร.ณัฏฐ์” มือกฎหมายมหาชน เผยกฎอัยการศึกสถานะเป็นพระราชบัญญัติ การยกเลิกในประเทศเกาหลีใต้กระทำโดยมติสภา แตกต่างจากประเทศไทย สส.ตัวแทนประชาชน ไม่สามารถยกเลิกได้ 6 ธ.ค.2567 - สืบเนื่องจากกรณี ประธานาธิบดีเกาหลีใต้ ยุน ซอกยอล ประกาศกฎอัยการศึก จนเกิดเหตุการณ์ชุลมุนหน้ารัฐสภาของเกาหลีใต้ ที่มีประชาชนออกมาต่อต้านทหาร เปิดทางให้ สส.ฝ่ายค้านเข้าสภาไปโหวตคว่ำกฎอัยการศึก ซึ่งเหตุการณ์จบภายในเวลาไม่กี่ชั่วโมง ต่อมามีกระแสต่อต้านการรัฐประหารที่เกิดขึ้นในประเทศไทย โดยให้ใช้กรณีศึกษาของประเทศเกาหลีใต้มาเป็นโมเดล และล่าสุดประชาชนออกมาแสดงความเห็นด้วยกับร่างกฎหมาย “จัดระเบียบกลาโหม” ฉบับเพื่อไทย ตัดท่ออำนาจเหล่าทัพสกัดการยึดอำนาจ
ล่าสุด ดร.ณัฐวุฒิ วงศ์เนียม หรือ “ดร.ณัฎฐ์” นักกฎหมายมหาชน กล่าวถึงเรื่องดังกล่าวว่า แม้ประเทศไทยกับประเทศเกาหลีใต้ จะปกครองในระบอบประชาธิปไตย โดยประชาชนเป็นเจ้าของอำนาจอธิปไตย ไม่ว่าจะเป็นทั้งในรูปแบบและเนื้อหาระบอบประชาธิปไตย แต่มีความแตกต่างกันในแง่ของกระบวนการตรากฎหมายของฝ่ายนิติบัญญัติ ประกาศใช้และยกเลิกแตกต่างกัน จะเห็นได้จากล่าสุด การยุติการยกเลิกประกาศกฎอัยการศึกของประธานาธิบดี ยุน ซอกยอล เกาหลีใต้ โดยระบบตัวแทนผ่านกลไกลรัฐสภา โดยใช้เสียงข้างมากในรัฐสภา ทำให้การประกาศกฎอัยการศึกถูกยกเลิกโดยปริยาย ส่งผลให้ทหารกลับที่ตั้ง
ดร.ณัฐวุฒิ กล่าวว่า แต่ประเทศไทยกลับมีความแตกต่างกัน เพราะกฎอัยการศึกของไทยมีสถานะเทียบเท่ากับพระราชบัญญัติ ตราขึ้นใช้ครั้งแรกในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อปี 2450 เรียกว่า “กฎอัยการศึก ร.ศ. 126” มีทั้งสิ้น 9 มาตรา โดยถอดแบบมาจากกฎอัยการศึกของประเทศสาธารณรัฐฝรั่งเศส ต่อมาในปี 2457 รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงเห็นว่า อำนาจของทหารตามกฎอัยการศึก ร.ศ. 126 นั้นยึดตามแบบฝรั่งเศส แต่ไทยใช้ตำราพิชัยสงครามตามแบบอินเดีย ซึ่งไม่สอดคล้องกัน ทรงยกเลิกกฎอัยการศึก ร.ศ.126 และพระราชบัญญัติกฎอัยการศึก พ.ศ.2457 ขึ้นใช้แทน มีทั้งสิ้น 17 มาตรา มีการแก้ไขเพิ่มเติมรวม 5 ครั้ง
นักกฎหมายมหาชน กล่าวต่อว่า ผู้มีอำนาจในการประกาศใช้กฎอัยการศึก
1. พระราชอำนาจของพระมหากษัตริย์
การประกาศใช้กฎอัยการศึกเป็นพระราชอำนาจของพระมหากษัตริย์ โดยทรงประกาศพระบรมราชโองการให้ใช้กฎอัยการศึกในส่วนหนึ่งส่วนใดของพระราชอาณาจักร หรือ ตลอดทั่วทั้งพระราชอาณาจักร ภายใต้เงื่อนไข คือ เมื่อมีเหตุอันจำเป็นเพื่อที่จะได้รักษาความเรียบร้อยปราศจากภัยซึ่งจะมีมาจากภายนอก หรือภายในพระราชอาณาจักร (มาตรา 2)
2.ผู้บังคับบัญชาทหาร
ผู้บังคับบัญชาทหารมีอำนาจในการประกาศกฎอัยการศึกเฉพาะในเขตอำนาจหน้าที่ของทหารได้ภายใต้เงื่อนไข คือ
1) เมื่อมีสงคราม หรือ จลาจลเกิดขึ้น ณ แห่งใด
2) มีกำลังอยู่ใต้บังคับไม่น้อยกว่าหนึ่งกองพัน หรือเป็นผู้บังคับบัญชาในป้อมหรือที่มั่นอย่างใด ๆ
3) จะต้องรีบรายงานให้รัฐบาลทราบโดยเร็วที่สุด (มาตรา 4)
ในเวลาสงครามหรือจลาจล แม่ทัพใหญ่หรือแม่ทัพรองมีอำนาจออกข้อบังคับบรรยายความเพิ่มเติมให้การดำเนินการตามความประสงค์ของกฎอัยการศึกได้ และเมื่อได้ประกาศกฎเสนาบดี หรือข้อบังคับของแม่ทัพในทางราชการแล้วให้ถือเป็นส่วนหนึ่งของพระราชบัญญัตินี้ (มาตรา 17)
ส่วน ผู้มีอำนาจในการประกาศเลิกใช้กฎอัยการศึก การที่จะเลิกใช้กฎอัยการศึกแห่งใด หมายถึง การยกเลิกกฎอัยการศึกในบางพื้นที่ หรือทั่วราชอาณาจักรจะต้องมีประกาศกระแสพระบรมราชโองการสั่ง (มาตรา 6)
ดร.ณัฐวุฒิ กล่าวว่าจะเห็นล่าสุด การประกาศใช้กฎอัยการศึก ครั้งที่ 14 ประกาศคณะรักษาความสงบแห่งชาติฉบับที่ 2/2557 เรื่องการประกาศใช้กฎอัยการศึกทั่วราชอาณาจักร โดยคณะรักษาความสงบแห่งชาติได้ดำเนินการเข้าควบคุมอำนาจการปกครองประเทศ เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2557 ระยะเวลาที่ใช้ 20 พฤษภาคม พ.ศ. 2557 ถึง วันที่ 1 เมษายน พ.ศ.2558
ส่วนที่ถามว่า ตามที่หลายฝ่ายต้องการให้ สส.ออกมาต่อสู้ในการรัฐประหารของกองทัพเหมือนในประเทศเกาหลีใต้ ในประเทศไทยสามารถกระทำได้หรือไม่ ดร.ณัฐวุฒิ อธิบายว่า ที่ผ่านมาในประเทศไทย ประกาศใช้กฎอัยการศึก จะกระทำโดยผู้บังคับบัญชาทหาร โดยสถานะกฎอัยการศึก มีสถานะพระราชบัญญัติ จะยกเลิกโดยสภาเสียงข้างมากไม่ได้ จะต้องกระทำยกเลิกโดยประกาศยกเลิกเป็นพระบรมราชโองการฯโดยบัญญัติไว้ในมาตรา 6 หากจะใช้รูปแบบของการยกเลิกกฎอัยการศึกแบบประเทศเกาหลีใต้ ให้อำนาจตัวแทนประชาชนเข้าไปคัดค้านกฎอัยการศึก จะทำให้รัฐประหารยากขึ้น สามารถกระทำได้ โดยวิธีการแก้ไข จะต้องแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติกฎอัยการศึก พ.ศ.2457 มาตรา 6 โดยแก้ไขเพิ่มเติมให้อำนาจในการประกาศยกเลิกกฎอัยการศึก ให้เป็นอำนาจของพระมหากษัตริย์ หรือ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรโดยเสียงข้างมากในสภาก็ได้
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
กลาโหม ประสานรับคนไทยกว่า 600 คนกลับประเทศ ย้ำตรวจสอบประวัติอย่างละเอียด
ที่สถาบันเทคโนโลยีป้องกันประเทศ พลเรือตรี สุรสันต์ คงสิริ โฆษกกระทรวงกลาโหม เปิดเผยถึงความคืบหน้าการรับคนไทยจำนวน
เขมรยึกยักนัดเช้าเลื่อนบ่าย ส่ง 635 คนไทยกลับคัดกรองสแกมเมอร์
กัมพูชาส่ง 635 คนไทยกลับถึงด่านคลองลึกแล้ว เข้าคัดกรอง “สแกมเมอร์” หลังเขมร ยึกยัก! นัดเช้าส่งตัวบ่าย ต้องรอกว่า 7 ชม.ครึ่ง อ้างไม่มีรถบัส พร้อมปฎิเสธคณะ AOT เข้าพื้นที่
‘ดร.ณัฏฐ์’ ไขความสำคัญ ‘กมธ.’ ด่านเช็กอำนาจฝ่ายบริหาร
“ดร.ณัฏฐ์” ชี้เกณฑ์คำนวณ “คณะ กมธ.”ในสภาผู้แทนราษฎร คำนวณจาก จำนวน สส. แต่ละพรรคการเมือง ส่วน ปธ.กมธ.แต่ละคณะ แต่ละพรรคการมือง เป็นการคัดเลือกกันเอง
'เอ็ดดี้' อ่านเกมอำนาจ 'จีน' กำลังลากเส้นระเบียบใหม่ บนแผ่นดินใหญ่เอเชียตะวันออกเฉียงใต้
อัษฎางค์ ชี้การเยือนไทยของหวัง อี้ รัฐมนตรีต่างประเทศจีน อาจดูเหมือนเป็นเพียงการเยือนทางการทูตตามปกติระหว่างไทยกับจีน แต่ถ้ามองให้ลึกกว่านั้น การเดินทางครั้งนี้ไม่ควรถูกอ่านแบบแยกส่วน
ดร.นพดล อินนา-สมาชิกวุฒิสภา ยกเลิก MOU43-44 ไพ่พลิกเกมสยมเขมร
มติที่ประชุมสภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.)เมื่อวันที่ 23 เมษายน ที่มีนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีเป็นประธาน มีมติเห็นชอบให้มีการยกเลิก MOU 2544 ไทย-กัมพูชา และหลังจากนี้ จะมีการนำเรื่องเสนอเข้าที่ประชุมคณะรัฐมนตรีต่อไป
จีนส่ง 'หวัง อี้' เยือนไทย ไม่ใช่แค่ธรรมเนียมปฏิบัติ แต่เป็นการตอกเสาเข็มยุทธศาสตร์
นักวิเคราะห์และสื่อต่างประเทศมองการที่จีนส่ง “หวัง อี้” รัฐมนตรีต่างประเทศจีน มาเยือนไทย” อย่างไรบ้าง