นักวิชาการ ชี้จุดออ่อน ไทยเจอมลพิษจากอุตสาหกรรม-สถานประกอบการเกลื่อนเมือง

22 ก.พ.2568-ดร.สนธิ คชวัฒน์ ผู้ทรงคุณวุฒิด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย โพสต์เฟซบุ๊กเรื่อง “ไทยเจอมลพิษจากอุตสาหกรรมและสถานประกอบการเกลื่อนเมือง จุดอ่อนอยู่ที่ไหน?..ประเทศพัฒนาแล้วเขาป้อง กันอย่างไร?” เนื้อหาระบุ

1.ประเทศยุโรปและอเมริกาจะให้ความสำคัญเรื่องการติดตามตรวจสอบทั้งการปฎิบัติตามมาตรการลดผลกระทบ และการตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อม ของสถานประกอบการหรือโรงงานอย่างเข้มข้น โดยกำหนดให้มีผู้ตรวจสอบเอกชนที่ขึ้นทะเบียนกับหน่วยราช การหรือ Certified Environmental Auditor, CEAเป็นผู้ทำการ audit แทนหน่วยราชการเพื่อตรวจสอบว่าสถานประกอบการหรือโรงงานปฏิบัติตามกฎ หมายด้านสิ่งแวดล้อมครบตามข้อกำ หนดในใบอนุญาตหรือไม่ เจ้าของโครง การต้องจ้างผู้ตรวจสอบเอกชนมาควบคุมการปฎิบัติตามมาตรการและตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อมทั้งในช่วงการก่อ งสร้างและตลอดช่วงเปิดดำเนินการหาก Auditorตรวจสอบแล้วและได้ให้

การรับรองแล้วว่าโครงการได้ทำตามมาตรการครบหรือตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อมแล้วอยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน ทั้ง หมดจะต้องส่งรายงานให้หน่วยราชการ ทราบทุกเดือน หากเกิดปัญหาขึ้นมาหรือมีประชาชนร้องเรียนหรือหน่วยงานราชการตรวจสอบแล้วพบว่าโครงการไม่ได้ทำจริงผู้ตรวจสอบเอกชนหรือ auditor จะต้องมีความผิดตามกฎหมายด้วยคือถูกปรับ70,000 ถึง 200,000 เหรียญหรือ2,450,000ถึง7,000,000 บาท และถูกถอดถอนใบอนุญาต.. วิธีการเช่นนี้จะช่วยแบ่งเบาภาระงานของหน่วยราชการในพื้นที่

2. คุณสมบัติของผู้ตรวจสอบเอกชนด้านสิ่งแวดล้อมที่ขึ้นทะเบียนในประ เทศอเมริกากำหนดไว้คือ

2.1. จบปริญญาตรี ด้านสิ่งแวดล้อม

2.2 มีประสบการณ์ทำงานด้านสิ่งแวด ล้อมในสถานประกอบการอย่างน้อย 3 ปีหรือ

2.3.มีประสบการณ์ในการเป็นเจ้าหน้าที่ร่วมauditงานด้านสิ่งแวดล้อมอย่างน้อย 4 ปี

2.4 สอบขึ้นทะเบียนกับหน่วยงานราชการ

3. ปัจจุบันประเทศไทยมีโครงการที่เข้าข่ายทำรายงานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม EIA หรือ EHIAและEHA ประมาณ40,000แห่ง โครงการจะต้องจ้างห้องแลปทำการตรวจวัดคุณภาพสิ่งแวดล้อมและเจ้าของโครงการจะต้องส่งรายงานการปฎิบัติตามมาตรการลดผลกระทบและผลการตรวจวัดสิ่งแวด ล้อม ทั้งในช่วงก่อสร้างและเปิดดำเนินการให้หน่วยงานอนุญาตและสผ.ทุก6 เดือน ซึ่งเท่ากับว่าโครงการตองทำการตรวจเช็คการปฎิบัติตามมาตรการป้อง กันผลกระทบและนำผลการตรวจวัดของห้องLabใส่ไว้ในรายงานและส่งให้หน่วยราชการเอง.. ไม่มีโครงการพัฒ นาใดที่ส่งรายงานแล้วจะบอกว่าไม่ได้ทำตามมาตรการหรือทำได้ไม่ครบหรือบอกว่าผลการตรวจวัดมีค่าเกินค่ามาตร ฐาน.. หน่วยราช การทำเพียงแค่อ่านรายงานเท่านั้น..

ขณะที่หลายๆโครง การมีประชาชนได้รับความเดือดร้อนและร้องเรียนจำนวนมากโดยเฉพาะในพื้นที่ภาคตะวันออก เช่น โรงงานเกี่ยวกับการผลิตเหล็ก การหล่อหลอม การผลิตปิโตรเคมี การผลิตพลาสติก โรง งานรีไซเคิลกากอุตสาห กรรม โรงงานปรับของเสียรวมกากอุตสาหกรรม รวมทั้งโครงการประเภทที่พักอาศัย ตึกสูง ท่าเทียบเรือ เป็นต้น โครงการที่มีปัญหาเหล่านี้รายงานผลเท็จเกือบทั้งสิ้น ขณะที่ประเทศไทยไม่มีกฎหมายให้ auditor ไปตรวจสอบ..จึงเกิดปัญหาการแอบทิ้งกากอุตสาหกรรมและปล่อยมลพิษทางอากาศและมลพิษน้ำในแต่ละปีจำนวนมาก..เจ้าหน้าที่รัฐอ้างไม่มีงบประมาณและกำลังคนไปตรวจสอบ.. กากอุตสา หกรรมและมลพิษเกลื่อนเมืองในขณะนี้