ปรับปรุงรอบ 2! ถอนร่าง กม.คุ้มครองแรงงานอีกหลัง 'พท.-ปชน.' ประสานเสียงสับ

'กมธ.พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน' ถอนร่างเป็นครั้งที่2 หลังถูก สส. 'ปชน.-พท.' รุมจวก ตัดมาตรา 3 เพิ่มมาตรา 4/1 ออกทั้งหมด ขัดหลักการ ทำลูกจ้างเหมาไม่ได้รับสิทธิประโยชน์

19 ก.พ.2568 - ที่รัฐสภา ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎร มีนายพิเชษฐ์ เชื้อเมืองพาน รองประธานสภาฯคนที่หนึ่ง เป็นประธานการประชุม พิจารณาร่างพระราชบัญญัติ(พ.ร.บ.)คุ้มครองแรงงาน(ฉบับที่…)พ.ศ…..ที่คณะกรรมาธิการ (กมธ.)วิสามัญพิจารณาเสร็จแล้ว ต่อจากสัปดาห์ที่ผ่านมา ซึ่งที่ประชุมให้ กมธ.วิสามัญฯ นำกลับไปทบทวนใหม่ ในมาตรา 3 เพิ่มมาตรา 4/1 โดยที่ประชุมมีความเห็นไม่ตรงกัน ที่ระบุครอบคลุมหน่วยงานของรัฐตามกฎหมายว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐได้ว่าจ้างบุคคลธรรมดา เพื่อปฏบัติงานตามสัญญาจ้างเหมาบริการหรือสัญญาในลักษณะเดียวกัน โดยมีการจ่ายค่าตอบแทนสำหรับระยะเวลาการปฏิบัติงานปกติ เป็นรายวัน รายเดือน หรือระยะเวลาอื่น

ทั้งนี้เมื่อ กมธ.ฯ นำมากลับมาพิจารณาใหม่ ทางกมธ.ฯ กลับตัดออกทั้งหมด ทำให้พนักงานราชการ อัตราจ้าง จ้างเหมาทุกคน ถ้าคนที่ทำงานในหน่วยงานราชการไม่ได้รับการคุ้มครอง และไม่มีสิทธิประโยชน์อะไรเลย ทำให้ทั้ง สส.พรรคเพื่อไทยและพรรคประชาชน ไม่เห็นด้วยเพราะเห็นว่าพนักงานลูกจ้างเหมาภาครัฐควรได้สิทธิคุ้มครอง และมีหลักประกัน จึงต้องการให้กมธ.ฯ นำกลับไปทบทวนอีกครั้ง

อาทิ นายณัฐวุฒิ บัวประทุม สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน อภิปรายว่า การตัดออกเช่นนี้ถือว่าขัดกับหลักการ ที่รับหลักการมาตั้งแต่ต้น ทั้งที่ข้อบังคับเขียนชัดเจนว่าแก้ไขเพิ่มเติมได้แต่ต้องไม่ขัดกับหลักการ การจ้างทำของก็คือการจ้างทำของ แต่นี่จ้างคน จะกลายเป็นจ้างทำของได้อย่างไร และพ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ คนก็เป็นคนเขียน แต่ทำไมมองคนเป็นสิ่งของ บริหารมากกว่าสิทธิที่เขาพึงได้รับ แม้เอาเขียนในข้อสังเกตุ แต่อยู่หลังหลักการ ตนจึงไม่อาจรับกรณีการตัดมาตราดังกล่าวได้ จึงต้องการให้กมธ.ฯนำกลับไปทบทวน เพราะไม่อยากให้เสียโอกาสของแรงงานจำนวนมาก

ด้านนายปารมี ไวจงเจริญ สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน อภิปรายว่า การที่กมธ.ฯตัดออกไปเลย เป็นการทอยหลังลงคลอง จึงขอทำกมธ.ฯว่าไม่ว่าจะปนชระกันสังคม สิทธิรักษาพยาบาล วันลาต่างๆ รวมถึงข้อพิพาทระะหว่างหน่วยงานของรัฐกับลูกจ้าง ที่จะให้อยู่ในเขตอำนาจศาลแรงงานที่กมธ.เสียงข้างน้อย ต้องการ แต่กมธ.เสียงข้างมากตัดออกไป หากแรงงานเกิดข้อผิดพลาดแล้วจะให้เขาไปขึ้นศาลอะไร โดยเฉพาะในกระทรวงศึกษาธิการมีจ้างเหมาหลายแสนคน เขาากำลังรอคำตอบอยู่ หากตัดอย่างนั้น แล้วจะคุ้มครองเขาอย่างไร ดังนั้นขอให้กมธ.เสียงข้างมากถอนร่างกลับไปทบทวนใหม่ ถ้าไม่ถอนวันนี้ แล้วมาชิกลงมติเห็นตามกมธ.เสียงข้างมาก ถามคำเดียวว่าท่านจะมีหน้าลงพื้นที่กลับไปพบครูอัตราจ้าง หรือจ้างเหมาบริการในกระทรวงศึกษาธิการในเขตพื้นที่ของท่านได้อย่างไร ถ้าครูอัตราจ้าง หรือจ้างเหมา ยังไม่ได้รับสิ่งที่ประโยชน์ ยังถูกลิดรอนอย่างนี้ จะมีกำลังกาย กำลังใจอะไรไปสอนนักเรียน หรือทำประโยชน์ให้กับวงการการศึกษา

ขณะที่ นพ.ชลน่าน ศรีแก้ว สส.น่าน พรรคเพื่อไทย อภิปรายว่า ร่างที่กมธ.นำกลับไปแก้ไข แล้วส่งกลับมา กลับมีความแตกต่างจากร่างสภาฯรับหลักการ โดยเฉพาะการไปยกเลิกหลักการตัดมาตรา 3 ออก ที่ว่าด้วยการแก้ไขเพิ่มเติมมาตรา 4/1 โดยหลักการอาจจะมีการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมได้ หรืออาจจะเติมเต็มในส่วนที่สอดคล้อง แต่ต้องไม่เป็นการยกเลิก แม้กระทั่งร่างที่รับไปพร้อมกันถ้ามีหลักการที่สอดคล้องหรือเหมาะสมกันก็นำมาเติมเต็ม เว้นแต่ร่างที่รับไปพร้อมกันมีหลักการที่ขัดกับร่างหลักที่เรารับไป จะเติมเต็มไม่ได้เพราะขัดกัน ซึ่งหลักการที่ขัดกันสภาฯก็ไม่ควรที่จะพิจารณาพร้อมกันด้วย

นพ.ชลน่าน กล่าวว่า การยกเลิกหลักการเป็นคำถามว่าสภาฯจะยอมวิธีการแบบนี้หรือไม่ ท่านไปตัดมาตรา 3 ออกคือยกออกไปทั้งหมด ขอให้กมธ.ฯ ที่มาจากกฤษฎีกาช่วยยืนยันด้วยว่าท่านได้ให้ความเห็นและทักท้วงกมธ.ฯในประเด็นนี้หรือไม่ ว่ายกเลิกหลักการน่าจะทำไม่ได้ ถ้าทักท้วงแล้วกมธ.ฯไม่ฟังแต่ส่งกลับมา เป็นเหตุว่าสภาฯ อาจจะต้องไม่เห็นชอบกับการแก้ไขของท่าน อาจจะมีการโหวตคว่ำในวาระ 3 ในอนาคต หรือกลับไปที่ร่างเดิม หรือร่างของสมาชิกที่แปรญัตติเอาไว้ ดังนั้นถ้าสภาฯ คิดว่าไม่มีข้อเสนอของกมธ.เสียงข้างน้อย ที่รองรับได้ก็ต้องกลับไปร่างเดิม ไม่เช่นนั้นกฎหมายฉบับนี้ในวาระ 3 ก็ถูกคว่ำ ดังนั้นต้องไปยกร่างมาใหม่

ด้านนายชนิสร์ คล้ายสังข์ กฤษฎีกาในฐานะ กมธ.ชี้แจงว่า กมธ.เห็นด้วยที่จะให้มีการคุ้มครองสิทธิ์ผู้ใช้แรงงาน แต่การแก้ไขกฎหมาย ต้องดูว่ากฎหมายไปขัดกับกฎหมายปัจจุบันและกฎหมายอื่นหรือไม่ เพราะในมาตรา 4 ของ พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน ไม่ใช้บังคับกับส่วนราชการ ถ้าจะมาเพิ่มเปเนร่างใหม่ มาตรา 3 เพิ่มมาตรา 4/1 โดยบอกว่าต้องใช้บังคับส่วนราชการอย่างนี้ไม่ขัดกันหรือ ถ้าสภาฯบอกว่ามีมติรับหลักการ แก้ไขอะไรไม่ได้ หรือไม่รับหลักการบางส่วนไม่ได้ มองว่าเป็นการจำกัดอำนาจของสภาฯ ถ้าสภาฯมีมติไปแล้วมีผลกระทบ ซึ่งขัดกับมาตรา 4 ในปัจจุบันก็เท่ากับขัดกฎหมาย

อย่างไรก็ตามที่ประชุมยังตกลงกันไม่ได้ ทำให้นายพิเชษฐ์​ ขอพักการประชุม 20 นาที เพื่อให้กมธ.และสมาชิกที่เห็นต่างไปพูดหารือกัน

หลังพักการประชุม น.ส.ณัฏฐา มหัทธนา กมธ.ชี้แจงว่า เหตุผลที่กมธ.ตัดเนื้อหาเกี่ยวกับลูกจ้างเหมาบริการภาครัฐออกจากเนื้อหากฎหมาย ไม่ได้ต้องการปฏิเสธการคุ้มครองลูกจ้างสัญญาจ้างเหมาบริการของภาครัฐ กมธ.พยายามคุ้มครองถึงที่สุดแล้ว แต่พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน มีไว้ใช้บังคับภาคเอกชน กมธ.ไม่มีอำนาจก้าวก่ายในภาครัฐ แต่ก็ไม่ได้ละเลยพยายามศึกษาเพี่มเติม ปัญหาที่เกิดขึ้นเป็นผลจากประเภทการจ้างที่เรียกว่า การจ้างเหมาทำของตามสัญญาจ้างเหมาบริการ ที่รับจ้างเป็นจ๊อบๆ ไม่ผูกพันกันยาวนาน ไม่มีสวัสดิการ ซึ่งปัญหาเกิดจากหน่วยงานภาครัฐไปใช้งานผิดประเภท ที่ผ่านมาคณะกรรมการพัฒนาข้าราชการพลเรือน(ก.พ.)ปรับลดอัตรกำลังพลภาครัฐ โดยที่หน่วยงานภาครัฐยังต้องการใช้กำลังพลทำงาน จึงหันไปใช้วิธีจ้างเหมาบริการ แต่ต้องมาทำงานทุกวัน ทำงานตามเวลามายาวนาน โดยไม่มีสวัสดิการตามสัญญาจ้าง เสมือนเป็นการละเมิดคน จึงเกิดปัญหาขึ้น ดังนั้นปัญหาไม่ได้อยู่ที่พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน แต่อยู่ที่การใช้งานผิดประเภท การจ้างงานแบบนี้อยู่ภายใต้พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้าง และบริหารพัสดุภาครัฐ พ..ศ2560 มีกรมบัญชีกลางเป็นผู้รับผิดชอบ

น.ส.ณัฏฐา กล่าวต่อว่า ต้องยอมรับความจริงว่า ปัญหาอยู่ที่อีกกฎหมายหนี่ง แต่กมธ.มีอำนาจจำกัดอยู่แค่การคุ้มครองแรงงานภาคเอกชน กมธ.พยายามช่วยมากที่สุด โดยใส่เป็นข้อสังเกตว่า ประเทศไทยมีแรงงานกลุ่มนี้จำนวนมาก ปัญหาเกิดจากการจัดการภาครัฐที่ลดอัตรากำลังคน หน่วยงานรัฐจึงต้องจ้างคน โดยใช้วิธีผิดประเภท ต้องไปแก้พ.ร.บ.จัดซื้อจัดจ้าง และบริหารพัสดุภาครัฐ พ..ศ2560 และระเบียบการใช้งานคนแต่ละหน่วยงาน ยืนยันว่า กมธ.ไม่มีเจตนาปฏิเสธคุ้มครองแรงานที่รับสัญญาจ้างเหมาบริการจากภาครัฐ แต่ภายใต้ขอบเขตพ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน เราทำได้ดีที่สุดเท่าที่ทำแล้วในวันนี้

จากนั้นนายพิเชษฐ์ ได้แจ้งว่า ประธาน กมธ. ขอนำร่างพ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน กลับไปปรับปรุงใหม่ แล้วนำกลับมาเสนอใหม่ ทั้งนี้ถือว่าเป็นการถอนร่างกลับไปปรับปรุงใหม่เป็นครั้งที่ 2