ชวนกินปลากลบขยะพิษ สารอะลูมิเนียมเกินWHO

ดรามา! รักษาการ ผวจ.ปราจีนฯ จัดกิจกรรม "ชวนกินปลา" สร้างความเชื่อมั่น ยันไม่เหมารวมทั้งจังหวัด พื้นที่ไหนปลอดภัยต้องยืนยันตามผลตรวจ ยอมรับบางจุดยังรอผลวิเคราะห์น้ำ "เกษตรกรเลี้ยงปลา" โอดไม่รู้เชื่อใครดี คพ.เตือนอะลูมิเนียมเกินมาตรฐานแต่ประมงยันปลอดภัย "นักวิชาการ" เผย คพ.พบอะลูมิเนียมสูงสุด 3.547 mg/L เกินมาตรฐานองค์การอนามัยโลก อันตรายรุนแรงควรหลีกเลี่ยงบริโภคสัตว์น้ำ กังขาภาครัฐเก็บตัวอย่างน้ำแต่ไม่บอก ปชช.สุดท้ายกินปลาโชว์

เมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน นายชนาธิป โคกมณี รองผู้ว่าราชการจังหวัดปราจีนบุรี ในฐานะรักษาราชการแทน ผวจ.ปราจีนบุรี ร่วมกับสภาเกษตรกรจังหวัดปราจีนบุรี พร้อมด้วยหัวหน้าส่วนราชการประจำจังหวัดปราจีนบุรี เชิญชวนร่วมกิจกรรม “ชวนกินปลา” ในเวลา 17.00 น. ที่บ้านเกาะยาง หมู่ที่ 9 ต.โพธิ์งาม อ.ประจันตคาม (ใกล้แยกห้วยขื่อ)  เพื่อเสริมสร้างความมั่นใจว่าปลาในพื้นที่จังหวัดปราจีนบุรีปลอดภัย สามารถรับประทานได้ตามปกติ เนื่องจากผ่านการตรวจสอบจากกรมประมงเรียบร้อยแล้ว 

โดยนายชนาธิป พร้อมด้วยหัวหน้าส่วนราชการประจำจังหวัดปราจีนบุรี เดินทางมาเป็นประธานเปิดและร่วมกิจกรรม "ชวนกินปลา" จากนั้นได้เดินสำรวจเมนูอาหารจากปลาที่จัดเตรียมไว้ต้อนรับ อาทิ แกงส้มหน่อไม้เปรี้ยวใส่ปลา, ต้มยำปลา, ปลาเผาเกลือ และปลาทอดแดง ที่ได้มาจากคลองห้วยขื่อ และร่วมโต๊ะอาหารกับฝ่ายปกครองในพื้นที่

 นายชนาธิปให้สัมภาษณ์ว่า การจัดกิจกรรมที่ อ.ประจันตคาม เนื่องจากพื้นที่ดังกล่าวไม่มีโรงงานอุตสาหกรรมประเภทที่เกี่ยวข้องกับการรับกำจัดและบำบัดกากอุตสาหกรรม จึงต้องการสื่อสารให้ประชาชนเข้าใจว่า ไม่ควรเหมารวมว่าปลาทั้งจังหวัดปราจีนบุรีมีสารเคมีปนเปื้อนหรือไม่สามารถบริโภคได้ทั้งหมด เพราะแต่ละพื้นที่มีสภาพแวดล้อมและผลการตรวจสอบแตกต่างกัน

 ส่วนสถานการณ์คุณภาพน้ำในพื้นที่ที่มีข้อกังวล ขณะนี้ยังอยู่ระหว่างการตรวจวิเคราะห์ โดยเฉพาะพื้นที่กบินทร์บุรีที่ก่อนหน้านี้เคยตรวจพบสารบางชนิด จึงต้องรอผลตรวจล่าสุดก่อนรายงานให้ประชาชนทราบ พื้นที่ใดที่ยังไม่มีความมั่นใจ จะไม่ออกมายืนยันความปลอดภัยโดยปราศจากข้อมูลรองรับ

เมื่อถามถึงกรณีการนำสัตว์น้ำจากพื้นที่ที่อาจมีการปนเปื้อนไปจำหน่ายในพื้นที่อื่น นายชนาธิปกล่าวว่า จำเป็นต้องมีมาตรการควบคุมและให้คำแนะนำแก่เกษตรกร เพื่อป้องกันไม่ให้สัตว์น้ำที่มีความเสี่ยงถูกนำออกไปจำหน่ายและส่งผลกระทบต่อผู้บริโภค สำหรับปลาที่นำมาประกอบอาหารในกิจกรรมครั้งนี้ มาจากคลองบริเวณด้านหลังสถานที่จัดงาน ซึ่งเป็นแหล่งน้ำที่รับน้ำจากภูเขาในพื้นที่ ทั้งนี้หากมีประชาชนในพื้นที่อื่น เช่น อ.บ้านสร้าง เชิญให้ลงไปร่วมกิจกรรมเพื่อสร้างความมั่นใจ ก็พร้อมเดินทางไปเช่นกัน

 "การสร้างความเชื่อมั่นต้องดำเนินควบคู่กับการตรวจสอบทางวิทยาศาสตร์ โดยพื้นที่ที่มีผลตรวจยืนยันความปลอดภัยจึงสามารถให้ข้อมูลแก่ประชาชนได้ ส่วนพื้นที่ที่ยังมีข้อสงสัยต้องรอผลตรวจให้ชัดเจน เพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายต่อเกษตรกรและผู้บริโภคในวงกว้าง" นายชนาธิปกล่าวย้ำ

เช้าวันเดียวกัน นายวิศวัสต์ สังขวิลัย เกษตรกรผู้เลี้ยงปลาและประธานกลุ่มผู้เลี้ยงปลา อ.ศรีมหาโพธิ จ.ปราจีนบุรี ให้สัมภาษณ์รายการ "เจาะลึกทั่วไทย Inside Thailand" ว่า วันนี้ตนคงไม่ไปร่วมงานดังกล่าว เนื่องจากปัญหาปลาตายผ่านมาแล้วกว่า 20 วัน แต่ยังไม่เห็นแนวทางการแก้ไข หรือสาเหตุที่แท้จริงว่าปลาตายเกิดจากอะไร มีเพียงข่าวจากกรมประมงคร่าวๆ ว่ามาจากค่าออกซิเจนละลายน้ำ (DO) ต่ำ ซึ่งตนมองว่ายังไม่มีความเชื่อมโยงกัน จากประสบการณ์เลี้ยงปลามากว่า 20 ปีไม่เคยเจอเหตุการณ์แบบนี้ ปีที่ออกซิเจนต่ำเคยอยู่ที่ 2.5-3.5 mg/L ซึ่งยังเพียงพอต่อการเลี้ยงปลาและกุ้ง แต่รอบนี้ค่าออกซิเจนกลายเป็น 0

"กรมควบคุมมลพิษตรวจเจอสารอะลูมิเนียมเกินมาตรฐานในแม่น้ำ แต่กรมประมงบอกว่าปลาตายจากออกซิเจนในน้ำต่ำ กรมประมงมาให้ข่าวเกี่ยวกับโลหะหนัก โดยตรวจแค่ปรอท แคดเมียม ตะกั่ว แต่ไม่มีการพูดถึงอะลูมิเนียม กรมควบคุมมลพิษบอกห้ามบริโภคสัตว์น้ำ แต่กรมประมงบอกว่าปลอดภัย แล้วชาวบ้านจะทำยังไงกันต่อ"

นายวิศวัสต์กล่าวต่อว่า ใน จ.ปราจีนบุรีมี 7 อำเภอที่ประสบปัญหาน้ำเสียจากโรงงาน แต่รักษาราชการแทน ผวจ.ปราจีนบุรี กลับจัดงานในอำเภอที่ไม่มีปัญหาเรื่องโรงงานคัดแยกขยะหรือบ่อฝังกลบ โดยเลือกไปจัดที่ อ.ประจันตคาม ซึ่งไร้สารพิษจากขยะไหลลงแหล่งน้ำ ขณะที่พื้นที่ประสบปัญหาหนักอย่าง อ.ศรีมหาโพธิ มีโรงงานขยะถึง 62 โรงงาน และ อ.กบินทร์บุรี มี 74 โรงงาน

"ความเสียหายตั้งแต่เกิดเหตุวันที่ 12 ตุลาคม 2569 จนถึงปัจจุบันผ่านมา 20 วันแล้วยังหาข้อสรุปไม่ได้ แม้จะมีข่าวการอนุมัติเงินช่วยเหลือภัยพิบัติเบื้องต้น 31,000 บาท แต่เทียบไม่ได้กับความเสียหายจริง โดยจากการรวบรวมข้อมูลล่าสุดพบว่า มีเกษตรกรผู้เลี้ยงปลาที่ลงทะเบียนไว้ 79 ราย รวม 1,498 กระชัง คิดเป็นมูลค่าความเสียหายรวมมากกว่า 70 ล้านบาท สิ่งที่หนักกว่านั้นคือ เกษตรกรไม่รู้จะเริ่มต้นอาชีพอย่างไรต่อ เพราะกรมควบคุมมลพิษระบุว่ามีสารอะลูมิเนียมสูงเกินมาตรฐาน หากลงปลาใหม่แล้วเจอน้ำเน่าเสียอีกก็จะเสียหายซ้ำรอย" นายวิศวัสต์

ดร.สนธิ คชวัฒน์ ผู้ทรงคุณวุฒิและนักวิชาการด้านสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ชมรมนักวิชาการสิ่งแวดล้อมไทย โพสต์เฟซบุ๊กระบุว่า สร้างความมั่นใจให้ประชาชน จัดกิจกรรม “ชวนกินปลา" ที่ปราจีนบุรี  อยากให้จับปลาในแควพระปรง และในกระชังปลาแม่น้ำปราจีนบุรีในช่วงของอำเภอกบินทร์บุรี มาปรุงกินด้วยครับ โดยเฉพาะส่วนหัวปลา เหงือกปลา หนังปลา ตับปลา และไข่ปลา เพราะสารอะลูมิเนียมจะสะสมตรงส่วนนี้มากที่สุด กรมควบคุมมลพิษตรวจพบค่าอะลูมิเนียมสูงสุดที่ 3.547 มิลลิกรัมต่อลิตร บริเวณสะพานปากน้ำบ้านหนองหอย ต.บ่อทอง และจุดสะพานต้นน้ำปราจีน ต.กบินทร์ พบ 0.874 มิลลิกรัมต่อลิตร

"องค์การอนามัยโลกแนะนำให้มีสารอะลูมิเนียมปนเปื้อนในน้ำผิวดินไม่เกิน 0.1-0.2 มิลลิกรัมต่อลิตร (mg/L) หากตรวจพบสูงกว่านี้ (เช่น ในกรณีวิกฤตที่ตรวจพบ 0.8-3.5 mg/L) จะถือว่าอยู่ในระดับอันตรายต่อระบบนิเวศและสัตว์น้ำอย่างรุนแรง ควรหลีกเลี่ยงการจับปลาหรือสัตว์น้ำจากแม่น้ำสายนั้นมาบริโภคชั่วคราว จนกว่าจะตรวจสอบแล้วว่าไม่มีการปนเปื้อนเกินค่าที่กำหนด"

ดร.สนธิโพสต์ด้วยว่า  สิ่งที่ภาครัฐต้องเร่งดำเนินการคือ  กรมควบคุมมลพิษจะต้องเร่งตรวจสอบให้ครอบคลุมทั้งคุณภาพ น้ำผิวดิน น้ำในพื้นที่เกษตรกรรมและในตะกอนดินในพื้นที่เสี่ยง ทั้งในกระชังปลา พื้นที่นาข้าว รวมทั้งตรวจสัตว์น้ำและสัตว์หน้าดินโดยพารามิเตอร์ ต้องครอบคลุมทั้งสารโลหะหนักและสารพิษที่ระบุตามมาตรฐานสอดคล้องกัน ทั้งในน้ำผิวดิน ในปลา ในสัตว์หน้าดินโดยเฉพาะในพื้นที่อำเภอกบินทร์บุรี, อำเภอศรีมหาโพธิ, อำเภอศรีมโหสถ ต้องเปิดเผยผลการวิเคราะห์ให้ประชาชนเข้าถึงได้โดยเร็ว

"กระทรวงสาธารณสุขเมื่อตรวจเจอโลหะหนักในร่างกายของประชาชนแล้ว ก็ต้องรีบเปิดเผยข้อมูลให้ประชาชนทราบว่าโลหะหนักอะไร พื้นที่ไหน กลุ่มใดได้รับผลกระทบ? ทุกวันนี้หน่วยราชการที่เกี่ยวข้องเก็บตัวอย่าง ได้ข้อมูลแล้ว แต่อ้ำอึ้งไม่ค่อยบอก ข้อมูลก็ไม่ชัด ไม่แจ้งไม่บอก ทำให้ประชาชนไม่ไว้วางใจภาครัฐ.... สุดท้ายกินปลาโชว์.. ต้องตรวจให้ไว ข้อมูลโปร่งใส ทันใจประชาชน..รีบบอกข้อเท็จจริง" ดร.สนธิระบุ.