ไขข้อสงสัย! ทอ. แจงภาพ 'ละอองน้ำ' รอบเครื่องบิน F-35 ในวันครบ 88 ปี ไม่ใช่โซนิคบูม

โฆษกกองทัพอากาศแจงปรากฏการณ์ ‘Vapor Cone’ รอบเครื่องบิน F-35 ระหว่างบินโชว์ ไม่ใช่คลื่นกระแทกเหนือเสียง แต่เกิดจากการควบแน่นของไอน้ำขณะเครื่องบินเข้าใกล้ความเร็วเสียง ย้ำไม่เป็นอันตรายต่อเครื่องบินหรือผู้ชม

8 มีนาคม 2568 - กองทัพอากาศออกมาชี้แจงข้อสงสัย หลังมีภาพเครื่องบิน F-35 ปรากฏละอองน้ำสีขาวล้อมรอบขณะบินโชว์ในงานวันครบ 88 ปีของกองทัพอากาศโดย พล.อ.ท. ประภาส สอนใจดี โฆษกกองทัพอากาศ อธิบายผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวว่าละอองอากาศรอบเครื่องบิน หรือที่เรียกว่า Vapor Cone หรือ Prandtl-Glauert Singularity เกิดขึ้นเมื่อเครื่องบินเคลื่อนที่ใกล้ความเร็วเสียง (ประมาณ Mach 1 หรือ ~1,235 กม./ชม. ที่ระดับน้ำทะเล) ทำให้เกิดการควบแน่นของไอน้ำในอากาศรอบตัวเครื่องบิน

สาเหตุที่เกิดละอองอากาศรอบเครื่องบิน
 
1. ความดันลดลงอย่างรวดเร็ว: เมื่อเครื่องบินเร่งความเร็วใกล้ Mach 1 ความดันอากาศบริเวณรอบเครื่องบิน โดยเฉพาะที่ปีกและส่วนท้าย จะลดลงอย่างรวดเร็ว ทำให้อุณหภูมิลดลง
2. การควบแน่นของไอน้ำ: หากอากาศมีความชื้นสูง ไอน้ำในอากาศจะควบแน่นเป็นหยดน้ำเล็ก ๆ ทำให้เกิดกลุ่มหมอกสีขาวรอบตัวเครื่องบิน
 
ความเร็วที่ทำให้เกิดปรากฏการณ์นี้
 
• โดยทั่วไปเกิดขึ้นเมื่อเครื่องบินเร่งความเร็วเข้าใกล้ Mach 0.95 - Mach 1.05
• ความเร็วเสียงที่ระดับน้ำทะเลอยู่ที่ 1,235 กม./ชม. แต่จะแตกต่างกันไปขึ้นอยู่กับอุณหภูมิและความกดอากาศของแต่ละชั้นบรรยากาศ
 
สังเกตได้บ่อยที่ไหน?
 
• เครื่องบินรบความเร็วสูง เช่น F/A-18 Hornet, F-35, F-22 Raptor
• เครื่องบินโดยสารที่ทำความเร็วใกล้เสียง เช่น Concorde (ในอดีต)
• เครื่องบินไล่ล่าทางทหารที่บินในบรรยากาศชื้น
 
ปรากฏการณ์นี้เป็นเรื่องทางฟิสิกส์ที่เกี่ยวข้องกับอากาศพลศาสตร์ ไม่ได้เกี่ยวข้องกับ “โซนิคบูม” โดยตรง แต่สามารถเกิดขึ้นได้ในช่วงเวลาใกล้เคียงกัน
 
ละอองอากาศรอบเครื่องบิน (Vapor Cone) ไม่เป็นอันตราย ต่อเครื่องบินหรือผู้โดยสาร เพราะมันเป็นเพียงผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของความดันและอุณหภูมิในอากาศ ซึ่งทำให้ไอน้ำควบแน่นกลายเป็นหมอกสีขาวชั่วคราว
 
ทำไมไม่อันตราย?
 
• ไม่มีผลต่อโครงสร้างเครื่องบิน – เป็นเพียงไอน้ำ ไม่ใช่แรงกระแทก
• เกิดขึ้นแค่ช่วงสั้น ๆ – มักจะเกิดขึ้นขณะที่เครื่องบินเข้าใกล้ความเร็วเสียง แต่ไม่ได้ส่งผลถาวร
• ไม่ได้เกี่ยวข้องกับแรงดันอากาศในห้องโดยสาร – ระบบควบคุมแรงดันในห้องโดยสารทำให้ผู้โดยสารไม่ได้รับผลกระทบ
 
แต่สิ่งที่อันตรายคือ “โซนิคบูม” (Sonic Boom)
 
หากเครื่องบินทะลุผ่านกำแพงเสียง (Mach 1+) จะเกิด คลื่นกระแทก (Shockwave) ซึ่งอาจสร้างแรงสั่นสะเทือนและเสียงดังมาก ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม เช่น:
 
• ทำให้หน้าต่างอาคารหรือกระจกแตกร้าว (หากอยู่ใกล้พื้นดิน)
• รบกวนประชาชนหรือสัตว์ป่า
• กระทบต่อโครงสร้างเครื่องบิน หากออกแบบมาไม่เหมาะสม
 
ดังนั้น ละอองอากาศรอบเครื่องบินเองไม่เป็นอันตราย แต่การบินด้วยความเร็วเหนือเสียงต้องมีการออกแบบและควบคุมอย่างเหมาะสม

เพิ่มเพื่อน
Tags

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

กห. จัดงบ 1.455 พันล้าน เดินหน้า 'ทหารอาสา' 2.5 หมื่นอัตรา

กลาโหมตั้งงบ 1,455 ล้าน เดินหน้า 'พลทหารอาสา' เปิดรับสมัครอออนไลน์ ก.ย. - ม.ค. 2.5 หมื่นอัตรา 'สภา กห.' เคาะกฎกระทรวงรองรับ เตรียมหารือกรมบัญชีกลางสัปดาห์หน้า

ทอ.แจง F16 ขึ้นบินกลางดึก เป็นการฝึกตามวงรอบทุก 1 เดือน เตรียมรับสถานการณ์ 24 ชม.

จากกรณี โซเซียลมีเดีย โพสต์ข้อความ ระบุว่า F-16 ขึ้นบินกลางดึก ท่ามกลางการตั้งข้อสังเกตุของประชาชนที่อยู่ตามแนวชายแดนไทย กัม

ทอ.ปรับกำลังอู่ตะเภา ฝึกยิง AIM-9 รับมือภัยคุกคามตะวันออก

กองทัพอากาศทดสอบความพร้อมที่สนามบินอู่ตะเภา รองรับภัยคุกคามด้านตะวันออก พร้อมฝึกยิงจรวดนำวิถี AIM-9 โดยมีเครื่องบินกริฟเพน เอฟ-16 และอัลฟ่าเจ็ท เข้าร่วมภารกิจ

สภาความมั่นคงแห่งชาติ เห็นชอบจัดตั้งศูนย์ควบคุมต่อต้านอากาศยานไร้คนขับ

นายฉัตรชัย บางชวด เลขาธิการ สมช. กล่าวภายหลังการประชุม สมช. ที่มีนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี และรมว.มหาดไทย เป็นประธานว่า ที่ประชุมมีการพิจารณา 2 เรื่อง เรื่องแรกคือ แนวทางมาตรการป้องกันแก้ปัญหาเรื่องอากาศยานไร้คนขับ ซึ่งที่ประชุม สมช.เมื่อปี 68 เคยมีมติมอบหมายกองทัพอากาศ (ทอ.)

กองทัพไทย เปิดแผนตั้งหน่วยใหม่ 'JCC' บัญชาการรบร่วม 4 มิติ บก น้ำ อากาศ ไซเบอร์

พล.ต.วิทัย ลายถมยา โฆษกองบัญชาการกองทัพไทย แถลงภายหลังการประชุมผู้บัญชาการเหล่าทัพ ว่า ที่ประชุมได้นำเสนอแนวทางการพัฒนาขีดความสามารถร่วม ระบบอัตโนมัติ (Autonomous Systems) หรือเทคโนโลยีชั้นสูงที่นำมาวิเคราะห์ตัดสินใจด้วยตัวเอง ที่แบ่งระดับการทำงาน 3 ระดับ

NEWS UPDATE

22:46 น.

พระโกศพระบรมอัฐิ'พระพันปี' ประณีตศิลป์ล้ำค่าแห่งความอาลัย

21:52 น.

มหกรรมอัตลักษณ์วัฒนธรรม สัมผัสเสน่ห์ 5 จังหวัดแดนใต้

21:02 น.

ปตท. คว้า 8 รางวัลยอดเยี่ยมแห่งเอเชีย สะท้อนความแข็งแกร่งด้านการบริหารและความยั่งยืนระดับสากล

20:35 น.

ปลัด มท. จ่อตั้งกก.สอบวินัย 5 ข้าราชการ 'สถ.' เอี่ยวโกงสอบท้องถิ่น

19:51 น.

พายุถล่มบ่อไร่ บ้านเรือนเสียหาย 2 ตำบล เสาไฟฟ้า ต้นไม้โค่นล้มระเนระนาด