ศิลปาชีพ...ส่งเสริมอาชีพของปวงชน สร้างเศรษฐกิจด้วยคุณค่าแห่งวัฒนธรรม

• ยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนในชนบท โดยช่วยเพิ่มรายได้และสร้างความภาคภูมิใจในฝีมือของตนเอง ทำให้ชุมชนเข้มแข็งและมีความมั่นคงทางเศรษฐกิจ

ผลงานศิลปาชีพกลายเป็นผลิตภัณฑ์ที่ได้รับความนิยมทั้งในประเทศและต่างประเทศ เช่น ผ้าไหมแพรวา ผ้าไหมมัดหมี่ ที่กลายเป็นแฟชั่นไทยอันงดงาม เป็นเครื่องมือเผยแพร่วัฒนธรรมไทยสู่สายตาชาวโลก มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพในพระบรมราชินูปถัมภ์ได้ตั้งศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพทั่วประเทศกว่า 300 แห่ง ทำหน้าที่ฝึกอบรม ถ่ายทอดความรู้ และจัดหาตลาดจำหน่าย ทำให้โครงการประสบความสำเร็จอย่างยั่งยืน โครงการศิลปาชีพไม่เพียงเป็นการช่วยเหลือด้านเศรษฐกิจเท่านั้น แต่ยังรักษามรดกทางวัฒนธรรมอันล้ำค่าของชาติ โดยสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงทรงมีบทบาทสำคัญในการผลักดันและส่งเสริมจนเป็นที่รู้จักในวงกว้าง

ผลกระทบเชิงเศรษฐกิจต่อชุมชนจากโครงการศิลปาชีพ ภายใต้พระราชดำริของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง มีผลดีต่อปวงชนหลากหลายมิติ

• การสร้างอาชีพและรายได้ที่มั่นคงให้แก่ประชาชนในชนบท โดยเฉพาะผู้หญิงและชาวบ้านในพื้นที่ห่างไกล ช่วยลดปัญหาการว่างงานและการพึ่งพิงแรงงานนอกพื้นที่
• ส่งเสริมการใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นในการผลิตงานหัตถกรรมที่มีคุณภาพ ทำให้ผลิตภัณฑ์ศิลปาชีพได้รับการยอมรับทั้งในและต่างประเทศ สร้างตลาดและรายได้อย่างต่อเนื่อง
• ชุมชนสามารถพึ่งตนเองได้ดีขึ้น เพราะการมีงานและรายได้ในท้องถิ่นช่วยให้สามารถลงทุนในด้านการศึกษาและการพัฒนาชุมชนอื่นๆ อย่างยั่งยืน
• โครงการยังช่วยรักษากรรมสิทธิ์ที่ดินของราษฎรผู้มีรายได้น้อย และเป็นการฟื้นฟูเศรษฐกิจฐานรากอย่างเป็นระบบผ่านการรวมกลุ่มและส่งเสริมพัฒนาผลิตภัณฑ์
• มีการสร้างเครือข่ายตลาดและช่องทางการจำหน่ายที่มีประสิทธิภาพทั้งในและต่างประเทศ ทำให้ชุมชนมีรายได้เพิ่มขึ้นจากการขายผลิตภัณฑ์ศิลปาชีพโดยตรง

โครงการศิลปาชีพช่วยยกระดับเศรษฐกิจชุมชนได้อย่างชัดเจน สร้างอาชีพที่มั่นคง ฟื้นฟูวัฒนธรรมไทย และสร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนโดยยึดหลักการพึ่งตนเองและความยั่งยืนอย่างครบถ้วน ผลการศึกษาสถิติแสดงให้เห็นว่า โครงการพัฒนาตำบลแบบบูรณาการ (Tambon Smart Team) มีการจ้างงานในพื้นที่ระดับตำบลจำนวนมาก โดยในปีงบประมาณหนึ่งๆ มีการจ้างงานรวมกันในกว่า 7,255 ตำบล ซึ่งรวมถึงการจ้างงานโดยหน่วยงานภาครัฐและหน่วยงานความมั่นคง เช่น ฝ่ายทหารและหน่วยงานปกครองท้องถิ่น นอกจากนี้ โครงการจ้างงานเร่งด่วนในชายแดนภาคใต้ก็จ้างงานในชุมชนจำนวนมาก เช่น ในปี 2552 ถึง 2553 จ้างงานรวมกว่า 24,710 คน ซึ่งเป็นการสร้างงานและรายได้แก่ประชาชนในพื้นที่โดยตรง โครงการเหล่านี้มีเป้าหมายเพื่อสร้างอัตราการจ้างงานในพื้นที่อย่างกว้างขวางและต่อเนื่อง โดยเน้นการจ้างงานที่ตอบโจทย์ความต้องการของชุมชน ซึ่งส่งผลให้ประชาชนมีรายได้เพิ่มขึ้นและมีโอกาสพึ่งพาตนเองได้มากขึ้น ขณะเดียวกันก็ช่วยให้ชุมชนมีความเข้มแข็งและสามารถพัฒนาทักษะฝีมือเพื่อรองรับการสร้างรายได้ในอนาคตได้อีกด้วย

โครงการพัฒนาแบบบูรณาการระดับตำบลและโครงการจ้างงานในชุมชน จะมีการจ้างงานครอบคลุมหลายหมื่นคนทั่วประเทศ โดยกระจายไปในตำบลต่างๆ ตามความต้องการและสภาพพื้นที่ การพัฒนาแบบบูรณาการเป็นการพัฒนาแบบครบวงจร ตั้งแต่การผลิต การตลาด การสร้าง Brand การขาย การจัดกิจกรรมพิเศษ มีการจ้างงานจำนวนมากในหลายตำบลทั่วประเทศในโครงการเหล่านี้ และแต่ละถิ่นจะมีการผลิตผ้าไทยที่แตกต่างกันไปอย่างหลากหลาย

ลักษณะสำคัญของผ้าไทยคือ การใช้เทคนิคทอมือที่สืบทอดกันมา ความหลากหลายของลวดลายและสีสันสะท้อนวัฒนธรรมและความเชื่อของแต่ละชุมชน เช่น ลายทาง ลายดอกไม้ ลายนก หรือรูปทรงเรขาคณิต ส่วนใหญ่ผ้าไทยยังใช้วัสดุธรรมชาติเช่นไหมหรือฝ้ายเป็นหลัก ความหลากหลายที่มีลักษณะเป็นอัตลักษณ์เฉพาะตัวของผ้าไทยแต่ละชนิด ทำให้ผ้าไทยเป็นวัตถุดิบที่ดีงามในการรังสรรค์เครื่องแต่งกายที่เป็นอัตลักษณ์ของวัฒนธรรมไทย เป็นที่ภูมิใจของคนไทย และเป็นที่ชื่นชมไปทั่วโลก สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงเป็นทูตทางวัฒนธรรมที่เผยแพร่อัตลักษณ์ของประเทศไทยสู่สายตาชาวโลก ทำให้แฟชั่นของไทยปรากฏในแผนที่แฟชั่นโลกมาหลาย 10 ปี ทรงใช้ฉลองพระองค์เป็นภาษาทูตในการเผยแพร่วัฒนธรรมด้านการแต่งกายของไทยให้เป็นที่ชื่นชอบของชาวโลก ด้วยพระสิริโฉมที่ทรงมีทั้งความสง่างามและความอ่อนช้อยอย่างมีรสนิยม พระราชกรณียกิจที่ยิ่งใหญ่นี้เป็นคุณแก่ประเทศไทยอย่างใหญ่หลวง แม้เวลานี้พระองค์เสด็จสู่สวรรคาลัย แต่น้ำพระทัยที่ทรงมีต่อปวงชนชาวไทยจะสถิตอยู่ในดวงใจของไทยผู้จงรักภักดีด้วยความกตัญญูรู้คุณตราบนิรันดร์ ขอแสดงคารวาลัยแด่พระแม่ของแผ่นดิน.