"หุ่นหลวง"สู่ท้องสนามหลวง ถวายพระเกียรติยศ ร.9

  • Tuesday, October 10, 2017 - 08:06


    ซ้อมการแสดงหุ่นหลวง ตอน หนุมานเข้าห้องนางวารินทร์ ที่โรงละครแห่งชาติ

    กว่า 150 ปีที่การเล่นหุ่นหลวงในงานพระราชพิธีที่สำคัญๆ สูญหายไปจากประเทศไทย แต่เนื่องในงานมหรสพสมโภชออกพระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ที่จะมีขึ้นในวันที่ 26 ตุลาคม 2560 กรมศิลปากรได้ฟื้นฟูการแสดงหุ่นหลวงกลับมาอีกครั้ง จัดการแสดงเรื่อง รามเกียรติ์ ตอน หนุมานเข้าห้องนางวานรินทร์ ซึ่งจัดแสดงเวทีกลางแจ้ง เวทีที่ 2 บริเวณสนามหลวงด้านทิศเหนือ ในเวทีนี้ยังมีการแสดงละครและหุ่นกระบอกด้วย


    หนุมาน หนึ่งในหุ่นหลวงที่สำนักช่างสิบหมู่จัดทำใหม่

    ตัวหุ่นหลวงที่ใช้ในการแสดงออกพระเมรุมาศครั้งนี้ สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร จัดสร้างขึ้นใหม่ ขณะที่พัสตราภรณ์ ถนิมพิมพาภรณ์ และศิราภรณ์ หรือชุดหุ่นหลวงสุดงดงาม มีอาจารย์สุพรทิพย์ ศุภรกุล นาฏศิลปินอาวุโส เป็นผู้รังสรรค์ โดยจัดทำภายใต้โครงการสร้างหุ่นหลวงเพื่อการอนุรักษ์และพัฒนา เพื่อเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ที่ทรงมีต่องานประณีตศิลป์ไทยเมื่อปี 2559


    ตัวหุ่นจะบังคับการเคลื่อนไหวด้วยเส้นใยที่ร้อยเรียงกัน

    หุ่นหลวงถือเป็นหุ่นที่มีมาแต่สมัยอยุธยา กรุงธนบุรี ต่อมาจนถึงกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้นระหว่าง ร.1-ร.4 หุ่นหลวงมีขนาดใหญ่ จะเชิดชักแขน-ขาให้ร่ายรำสวยงาม ผู้เชิดหุ่นหลวงต้องใช้ผู้มีความรู้เรื่องการร่ายรำตามแบบนาฏศิลป์ไทย และสืบทอดจากครูบาอาจารย์ที่มีประสบการณ์เรื่องนี้โดยเฉพาะ

    นายไพโรจน์ ทองคำสุข นักวิชาการละครและดนตรีชำนาญการ ผู้แสดงหุ่นหลวงตัวพระ กล่าวว่า หุ่นหลวงเป็นหุ่นในราชสำนักต้นกรุงรัตนโกสินทร์ ตัวหุ่นจะบังคับการเคลื่อนไหวด้วยเส้นใยโยงที่ร้อยเรียงกันถึง 20 เส้น แต่ละเส้นจะมีท่วงท่าร่ายรำต่างกัน เส้นใยยึดโยงส่วนลำตัวหุ่นและข้อต่อแขน-ขาให้รำได้สวยงาม ถือเป็นการสร้างกลไกที่สุดยอดของคนไทยในอดีต โดยกรมศิลปากรจัดทำหุ่นหลวงขึ้นใหม่โดยไม่ได้ดัดแปลง อนุรักษ์ทุกกระบวนการไว้อย่างสมบูรณ์ สำหรับหุ่นหลวงถือเป็นแบบอย่างของหุ่นละครเล็กและหุ่นกระบอกที่เล่นกันแพร่หลายในเวลาต่อมา


    นายไพโรจน์ ทองคำสุข กับหุ่นหลวงตัวพระวิจิตรงดงาม

    "การชักเชิดตัวหุ่นต้องมีความรู้นาฏศิลป์ไทย ให้ร่ายรำประกอบดนตรีและคำร้องต่างๆ การแสดงหุ่นหลวงในงานออกพระเมรุมาศครั้งนี้ถือเป็นครั้งประวัติศาสตร์ หุ่นหลวงไม่ได้จัดแสดงมากว่า 150 ปี ตั้งแต่ปลายสมัยรัชกาลที่ 5 ความงามของหุ่นหลวงหายไปจากความทรงจำ หุ่นจัดสร้างใหม่ตามต้นแบบหุ่นหลวงที่เก็บรักษาและจัดแสดงในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร เหตุที่เล่นเรื่องรามเกียรติ์ เป็นบทพระราชนิพนธ์ที่สำคัญของไทย และยังแต่งเครื่องทรงงดงาม มีตัวละคร พระ ยักษ์ ลิง ดำเนินเรื่องสนุกสนาน เป็นการแสดงตามจารีตประเพณีที่มีมาแต่สมัยอยุธยา" นายไพโรจน์กล่าว


    เกริกชัย ใหญ่ยิ่ง นาฏศิลปิน เชิดตัวละครหนุมาน

    ด้านนายเกริกชัย ใหญ่ยิ่ง นาฏศิลปิน ชำนาญงานโขนยักษ์ สำนักการสังคีต กล่าวว่า ในงานมหรสพครั้งนี้ร่วมเชิดหุ่นหลวง ตัวหนุมาน และร่วมแสดงหุ่นกระบอกด้วย ตนจะตั้งใจแสดงอย่างสุดความสามารถเพื่อเฉลิมพระเกียรติยศในหลวง ร.9 และภาคภูมิใจที่ได้มีโอกาสสืบสานมรดกวัฒนธรรมของไทย หุ่นหลวงเชิดยาก หลายคนถอดใจจึงหายสาบสูญไป ตนเชิดหุ่นกระบอกมาหลาย 10 ปี เพิ่งได้ฝึกซ้อมเชิดหุ่นหลวงไม่กี่เดือนมานี้ วิธีการต่างกันมาก มือ นิ้ว สมอง การเคลื่อนไหวร่างกายต้องเป็นหนึ่งเดียว แต่ละเส้นมีท่ารำ อีกทั้งยังต้องผสมท่า แม้หุ่นจัดสร้างใหม่ แต่ยังเป็นกลไกเดิม การกลับมาของหุ่นหลวงในพระราชพิธีครั้งนี้จึงมีคุณค่ามาก

    หุ่นหลวงที่ทำขึ้นใหม่ที่มีความประณีตตามลักษณะงานช่างศิลป์ไทยอย่างอลังการ นางสมคิด สัมมาวุฒิ นายช่างประณีตศิลป์ กลุ่มงานช่างหุ่นปั้นลายและช่างมุก สำนักช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร กล่าวด้วยน้ำเสียงสั่นเครือว่า ตนร่วมทำตัวหุ่นและการร้อยไม้แกนกับเส้นเชือกสำหรับชัก การจัดสร้างใกล้แล้วเสร็จ แต่เมื่อในหลวง ร.9 เสด็จสวรรคต ช่างสิบหมู่จึงหยุดงานที่เหลือเพื่อจัดสร้างงานประณีตศิลป์ประกอบพระราชพิธีพระบรมศพฯ ตนไม่คิดว่าการรื้อฟื้นหุ่นหลวงขึ้นใหม่จะใช้ในการแสดงงานออกพระเมรุมาศครั้งนี้ คิดเพียงอนุรักษ์และสืบทอดงานช่างของไทยที่ประณีต งดงาม แต่ก็มั่นใจว่าการแสดงที่จะเกิดขึ้นในวันที่ 26 ตุลา จะสมพระเกียรติยศ.

  • เปลว สีเงิน

    นี่....เขาเล่นกันเป็นทีม คดีที่ "ลุงตู่" ให้เจ้าหน้าที่ใน คสช.แจ้งความให้ดำเนินคดี "หมวดเจี๊ยบ" ร.ท.หญิง สุณิสา เลิศภควัต ตอนนี้เปลี่ยนนามสกุลเป็น "ทิวากรดำรง" ในความผิดเข้าข่าย พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ มาตรา ๑๔ (๒) และข้อหายุยงปลุกปั่น ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๑๖ หลังไปโพสต์เฟซบุ๊กส่วนตัววิจารณ์ ลุงตู่ว่า
  • บทบรรณาธิการ

    จากกรณีคดีอลเวงแย่งชิงสิทธิ์ลอตเตอรี่เงินรางวัล 30 ล้านบาทที่จังหวัดกาญจนบุรี ระหว่างนายปรีชา ใคร่ครวญ ครูชำนาญการพิเศษโรงเรียนเทพมงคลรังษี ตำบลบ้านเหนือ อำเภอเมือง จังหวัดกาญจนบุรี ที่อ้างว่าถูกสลากกินแบ่งรัฐบาลรางวัลที่หนึ่ง แต่ปรากฏว่าสลากชุดดังกล่าวหายไป
  • เอ็กซ์-ไซท์

    เมียสารภาพลดโทษจำ25ปี คดีจนท.ล่อซื้อยาไอซ์ปี59เล่าต๋าราชายาเสพติดชดใช้กรรม ศาลสั่งจำคุกตลอดชีวิตคดีค้ายาไอซ์ปี 59 หลังเจ้าหน้าที่ปลอมตัวล่อซื้อ เมียถูกจำคุก 25 ปีและชดใช้เงิน 2.5 ล้าน ขณะที่ลูกชายกับสมุนเจอประหารชีวิตหลังยืนกรานต่อสู้คดี
    เกิดเหตุระทึกในสนามบินสุวรรณภูมิ หญิงสาวชาวยุโรปปีนสลิงชั้น 6 อาคารผู้โดยสารสูง 20 เมตรห้อยโหนท่ามกลางความตื่นตะลึงของผู้เห็นเหตุการณ์ เจ้าหน้าที่พยายามเจรจา 2 ชม.ไม่เป็นผลก่อนร่วงลงมา
    ตำรวจตามตะครุบเจ้าหนี้โหดเผาบ้านลูกหนี้ไลฟ์โชว์เฟซบุ๊ก เพื่อนคนถ่ายคลิปพลอยเข้าปิ้งไปด้วย ที่แท้เหยื่อก็เป็นเพื่อน ยืมเงิน 1 หมื่นบาทแล้วไม่ไปกรีดยางใช้ตามสัญญา ขณะที่ผู้ก่อเหตุก็แก้เกี้ยวแค่หยอกกัน
  • x-cite inside

    ในจำนวนร่าง พ.ร.บ.ที่ภาคประชาชนมีส่วนในการร่างและผลักดัน จนเกิดผลเป็นรูปธรรมต่อเนื่องมาจนถึงทุกวันนี้มีอยู่ไม่กี่ฉบับ และหนึ่งในนั้นก็คือ ‘พระราชบัญญัติสภาองค์กรชุมชน พ.ศ.2551’ ที่ส่งผลให้เกิดการจัดตั้ง ‘สภาองค์กรชุมชนตำบล’ ขึ้นมาแล้วไม่ต่ำกว่า 6,000 ตำบลทั่วประเทศ
    ปฏิบัติการทวงคืนพื้นที่สาธารณะป่าห้วยเม็กของชาวบ้านตำบลบ้านดง อ.อุบลรัตน์ จ.ขอนแก่น เมื่อไม่กี่เดือนมานี้ กลายเป็นข่าวโด่งดังไปทั่วประเทศ เมื่อชาวบ้านกลุ่มเล็กๆ สามารถต่อสู้เพื่อทวงคืนผืนป่าจากบริษัทเครื่องดื่มผสมเคเฟอีนที่มีอำนาจเงินตราและมีทุนมหาศาล เหมือนดังไม้ซีกที่งัดไม้ซุงได้สำเร็จ...
    นับเป็นอีกหนึ่งกิจกรรมดีๆ ที่เกิดขึ้นในโรงภาพยนต์เอสพลานาด ซีนีเพล็กซ์ รัชดาภิเษก โดยสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับภาคีเครือข่ายนำกลุ่มนักเรียน นักศึกษา ครู อาจารย์ ผู้ปกครอง กว่า 100 คน จัดกิจกรรมสร้างการเรียนรู้ผ่านการชมภาพยนตร์เรื่อง “ของขวัญ” ผลงานการสร้างสรรค์ของ 4 ผู้กำกับแถวหน้า "ปรัชญา ปิ่นแก้ว, นนทรีย์ นิมิบุตร, ก้องเกียรติ โขมศิริ, ชูเกียรติ ศักดิ์วีระกุล"